Çevre örgütleri, önerilen değişikliklerin halk sağlığı ve çevreye yönelik mevcut koruma mekanizmalarını zayıflatabileceği uyarısında bulunuyor.
HABER MERKEZİ- Avrupa Birliği üyesi ülkeler, 26 Haziran’da pestisit düzenlemelerini de içeren gıda ve yem güvenliği paketini oylamaya hazırlanırken, müzakerelerde gündeme gelen uzlaşı taslağı çevre örgütlerinin tepkisini çekti. Pestisit Eylem Ağı Avrupa (PAN Europe), AB Konseyi dönem başkanlığını yürüten Kıbrıs’ın hazırladığı metnin insan sağlığı ve çevre korumasına ilişkin mevcut güvenceleri zayıflatabileceğini savundu.
Kıbrıs merkezli Politis gazetesinin aktardığına göre, tartışmalar Avrupa Komisyonu’nun “Food and Feed Safety Omnibus” adı verilen düzenleme paketi etrafında yoğunlaştı. PAN Europe, yeni bilimsel değerlendirmelerin, teklifin bazı zararlı pestisitlere yönelik mevcut koruma mekanizmalarının gevşetilmesi riskini ortaya koyduğunu öne sürdü.
“ÖNCELİK KURALLARI GEVŞETMEK OLMAMALI”
PAN Europe, AB kurumlarının temel önceliğinin mevzuatı sadeleştirmek yerine halk sağlığını, su kaynaklarını ve ekosistemleri korumak olması gerektiğini belirtti. Örgüte göre önerilen değişiklikler, pestisitlerin denetlenmesi ve yeniden değerlendirilmesinde uygulanan bilimsel yaklaşımın geriye gitmesine yol açabilir.
Örgüt, bunun yerine düzenleyici süreçlerde kullanılan bilimsel çalışmaların daha şeffaf hale getirilmesini, pestisit kullanım verilerine erişimin artırılmasını, kalıntı ve çevresel etkilerin daha etkin izlenmesini ve bağımsız bilim insanlarının karar alma süreçlerine daha fazla dahil edilmesini öneriyor.
TARTIŞMANIN ODAĞINDA KIBRIS’IN UZLAŞI METNİ VAR
PAN Europe’un eleştirileri, AB Konseyi bünyesinde müzakere edilen Kıbrıs Başkanlığı uzlaşı taslağına yöneliyor.
Örgüt, 12 Haziran’da üye ülkeler arasında yeterli desteği bulamayan metnin bazı önemli değişiklikler içerdiğini savundu.
PAN Europe’a göre taslak, düşük riskli maddeler için süresiz onay uygulamasını sınırlandırırken, geleneksel pestisitlerin ruhsat yenileme sürelerinin 25 yıla kadar uzatılmasına imkan tanıyabilecek hükümler içeriyor.
Örgüt ayrıca biyokontrol ürünlerine ilişkin tanımın genişletildiğini ve bunun piretroidler gibi bazı sentetik pestisitlerin biyokontrol ürünü olarak değerlendirilmesi riskini doğurabileceğini ileri sürdü. Açıklamada, bakır bileşikleri ile bazı ağır metal tuzlarının da bu kapsamda değerlendirilebileceği uyarısı yapıldı.
“ÜYE ÜLKELERİN KARAR YETKİSİ DARALABİLİR”
PAN Europe, taslağın Avrupa Komisyonu’nun daha önce tartışma yaratan bazı hükümlerini de koruduğunu belirtti. Bunlar arasında istisna uygulamalarının genişletilmesi, geçiş sürelerinin uzatılması ve üye ülkelerin pestisit onaylarında en güncel bilimsel verileri esas alma imkanının sınırlandırılması yer alıyor.
Örgüt, söz konusu değişikliklerin AB’nin pestisit mevzuatında uzun yıllardır uyguladığı yüksek koruma standartlarını zayıflatabileceğini savundu.
Bilim insanları ise ruhsat süreçlerinde yaşanan gecikmelerin çözümünün kuralları gevşetmek değil, Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi’nin (EFSA) kapasitesini artırmak olduğunu vurguluyor. Uzmanlar, kuruma daha fazla kaynak ayrılması, risk değerlendirme süreçlerinin hızlandırılması ve bağımsız bilimsel denetimin güçlendirilmesi çağrısı yapıyor.
PAN Europe, 26 Haziran’da yapılacak oylama öncesinde üye ülkelere “bilimsel kanıtları esas alma” ve mevcut koruma standartlarını geriletecek düzenlemelere destek vermeme çağrısında bulundu.
