Anayasa Mahkemesi, 2014’te Madımak Katliamı ile ilgili yapılan başvuruyu bugün karara bağladı. AYM, “yaşam hakkının usul boyutunun” ihlal edildiğine karar verdi ve manevi tazminata hükmetti.
HABER MERKEZİ – Anayasa Mahkemesi (AYM), Sivas-Madımak Katliamı’na ilişkin yapılan başvuruya ilişkin 12 yıl sonra kararını açıkladı.
×2 Temmuz 1993’te Pir Sultan Abdal Şenlikleri için Sivas’ta bulunan aydın ve sanatçıların kaldığı Madımak Oteli’nin ateşe verilmesi sonucu 33 aydın ve sanatçı yaşamını yitirmişti.
AYM: YARGI SÜRECİ ETKİLİ BİÇİMDE YÜRÜTÜLMEDİ
Katliamın ardından açılan davalarda çok sayıda sanık hakkında ağır cezalar verildi. Ancak bazı sanıkların yıllarca firari kalması, bir bölümünün zamanaşımı hükümlerinden yararlanması ve davanın “insanlığa karşı suç” kapsamında değerlendirilmemesi, mağdur yakınlarının adalet arayışını ulusal ve uluslararası yargıya taşımasına neden oldu.
Mağdur aileleri 2014 yılında Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru yaptı. Ancak 12 yıl aradan sonra AYM başvuruyu karara bağladı. Bu arada Temmuz ayı başında mağdur aileleri AYM’nin geciken kararı nedeniyle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) başvuracaklarını da açıklamıştı.
AYM, 2014’te yapılan bireysel başvuruyu bugün görüştü. AYM, Sivas Madımak Oteli’nde 35 kişinin ölümüyle sonuçlanan katliama ilişkin başlatılan yargısal sürecin etkili biçimde yürütülmemesi” nedeniyle ölenlerin yakınlarının yaptığı bireysel başvuruda, oy birliğiyle “yaşam hakkının usul boyutunun ihlal edildiği”ne karar verdi.
Başvuruculara manevi tazminat ödenecek. AYM Genel Kurulu’nun oy birliğiyle aldığı kararın gerekçesi daha sonra yazılacak.
Madımak Katliamı, AİHM’e taşındı: ‘İnsanlığa karşı suç’
×
MADIMAK KATLİAMI VE DAVA SÜRECİ
Sivas’ta Madımak Oteli’nde 2 Temmuz 1993’te 33 aydın ve ozan yakılarak katledilmişti. Madımak Oteli’nde gerçekleşen katliamdan 18 gün sonra dava sürecini başlatan Sivas Cumhuriyet Başsavcılığı, polis kayıtlarına göre 15 bin kişinin katıldığı saldırıda yalnızca 126 kişi hakkında dava açmıştı.
“Terörle mücadele”, “yakarak adam öldürmek”, “toplantı ve gösteri yürüyüşü” kanununa aykırılıktan Sivas Asliye ve Ağır Ceza Mahkemeleri ile Kayseri DGM’de (Devlet Güvenlik Mahkemesi) açılan davalar, güvenlik gerekçesiyle Ankara DGM’ye taşınmıştı.
Davanın ilk duruşması, Ankara 1 No’lu Devlet Güvenlik Mahkemesi’nde (DGM) 21 Ekim 1993’te yapılmıştı. Müdahil avukatlar, katliamla ilgili elde edilmiş fotoğrafları, filmleri ve benzeri belgeleri mahkemeye sunmuştu. Mahkemeye sunulan belgelerde saldırganlar, somut olarak görülüyordu. Ancak mahkeme heyeti avukatların belgelerin incelenmesi istemini kabul etmemişti. Mahkemenin yanlı tutumu karşısında, müdahil avukatlar, yaptıkları bir açıklamayla duruşmalara katılmama kararı almıştı.
Sivas Katliamı davasının 22 sanığı hakkında 15’er yıl, 3 sanığı hakkında 10’ar yıl, 54 sanığı hakkında 3’er yıl, 6 sanığı hakkında 2’şer yıl hapis cezası, 37 sanığı hakkında da beraat kararı verilmişti. DGM’nin kararında 33 sanığa idam, diğerlerine de farklı hapis cezaları verilmişti. Mahkemenin kararı taraflarca temyiz edilmişti. Yargıtay 9. Ceza Dairesi’nin, 24 Aralık 1998’de verdiği kararla hapis cezaları onaylanırken, 33 idam cezası bazı usul noksanlıkları nedeniyle bozulmuştu.
ERDOĞAN CEZALARI BİR BİR AFFETMİŞTİ
6 Eylül 2023 tarihli Resmi Gazete kararı ile Madımak Katliamı davasında ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası hükümlüsü Hayrettin Gül’ün kalan cezası, “sürekli hastalık hali” gerekçesiyle Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından kaldırılmıştı.
2020 yılında ise Erdoğan, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alan Ahmet Turan Kılıç’ın kalan cezasını “sağlık sorunları” nedeniyle kaldırmıştı. Kılıç 2021 yılında hayatını kaybetmişti.
Erdoğan, katliamın sanıklarından ağırlaştırılmış müebbet hapis hükümlüsü Adem Kozu’nun kalan cezasını ise 1 Ağustos 2025’te kaldırmıştı.
Madımak Katliamı hükümlüsüne af: Cumhurbaşkanı Erdoğan, Adem Kozu’nun cezasını kaldırdı
ZAMANAŞIMI NEDENİYLE DÜŞÜRÜLME
2012 yılında dava kapsamında firari olan bazı sanıklar hakkında zamanaşımı kararı uygulanmış, Yargıtay da bu kararı onaylamıştı.
Ankara 1. Ağır Ceza Mahkemesi’nde de firari sanıklar Murat Sonkur, Eren Ceylan ve Murat Karataş ile ilgili süren davada, 30 yıllık zamanaşımı süresi dolduğu için dava düşürülmüştü. 2023’te yapılan bu kararlarla Madımak ile ilgili son dava da sona ermişti.
