Suç işlediği ileri sürülen çocuklara ceza artışını öngören ve AKP tarafından Meclis’e sunulan kanun teklifi, Adalet Komisyonu’nda geçti. “Suça sürüklenen” ibaresi “adli süreçteki” olarak değiştirilecek.
HABER MERKEZİ – Kamuoyunda ‘suça sürüklenen çocuklar’ olarak adlandırılan, suç işlediği ileri sürülen çocuklara ceza artışını öngören ve AKP tarafından Meclis’e sunulan kanun teklifi, Adalet Komisyonu’nda geçti. Teklifin önümüzdeki günlerde Genel Kurul’a sunulması bekleniyor.
CEZA 15 YILI AŞMAYACAK
Teklife göre “adli sürece dahil olan” çocuklardan fiili işlediği sırada 15 yaşın üstünde olup da 18 yaşını doldurmamış olanlar için suç ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiriyorsa 19 yıldan 27 yıla, müebbet hapis cezasını gerektiriyorsa 15 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası verilmesine karar verilecek. Diğer cezaların üçte biri indirilecek ve her fiil için verilecek hapis cezası 15 yıldan fazla olamayacak.
Fiili işlediği sırada 12 yaşını doldurmuş olup da 15 yaşını doldurmamış çocuklar için ise; fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamaması veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmemiş olması halinde ceza sorumluluğu olmayacak, ancak çocuklara özgü güvenlik tedbirlerine karar verilecek. Algılama ve yönlendirme yeteneği varsa, ağırlaştırılmış müebbet için 13 yıldan 18 yıla, müebbet için 10 yıldan 12 yıla kadar hapis cezası uygulanacak. Diğer cezaların yarısı indirilecek ve her fiil için 9 yıldan fazla ceza verilemeyecek.
İNDİRİM UYGULANMAYACAK
Kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarında, somut olayda kasta dayalı kusurun ağırlığı, güdülen amaç ve saik, suçun işleniş şekli ile önceki kasıtlı suç mahkumiyeti göz önünde bulundurularak; 15-18 yaş grubundaki çocuklar hakkında yaş indirimi uygulanmayacak. 12-15 yaş grubundaki çocuklar hakkında ise bir üst yaş grubunun ceza rejimi uygulanabilecek.
TEKERRÜR VE İNFAZ DÜZENLEMELERİ
Suçta tekerrür hükümlerindeki yaş istisnası 18’den 15’e düşürüldü. Suçu işlediği sırada 15 yaşını doldurmamış kişilerin suçları nedeniyle tekerrür hükümleri uygulanmayacak. Hükümlünün 15 yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği her 1 gün, 2 gün olarak dikkate alınacak. Koşullu salıverilme süresinin hesaplanmasında da aynı uygulama geçerli olacak.
AİLE YÜKÜMLÜLÜKLERİ DE DEĞİŞTİ
Aile hukukundan doğan bakım, eğitim veya destek olma yükümlülüğünü yerine getirmeyen kişiye 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası öngörüldü. Hamile eşini veya sürekli birlikte yaşadığı kadını çaresiz durumda terk edenlere verilecek ceza 6 aydan 2 yıla çıkarıldı. Bu fiiller nedeniyle çocuğun kasten öldürme veya neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçu işlemesi halinde ceza yarısından 2 katına kadar artırılacak. Velayet hakları kaldırılmış olsa da itiyadi sarhoşluk, uyuşturucu kullanımı veya onur kırıcı davranışlar nedeniyle çocuğun ahlak, güvenlik ve sağlığını ağır şekilde tehlikeye sokan ana veya babaya 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor.
SİLAH MUHAFAZASI VE BIÇAK DÜZENLEMESİ
Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’a yeni madde de eklendi. Ateşli silahı dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza ederek çocuğun ele geçirmesine neden olan kişi, 1 yıldan 3 yıla kadar hapisle cezalandırılacak. Kabahatler Kanunu’na “Amaç dışı bıçak taşıma” maddesi ihdas edildi. Ruhsatsız yerlerde her türlü bıçak ve kesici-delici aletlerin satışı, sergilenmesi, 18 yaş altı çocuklara satılması ve çocuklar tarafından satın alınması veya taşınması yasaklandı. İhlallerde 5 bin ila 10 bin lira idari para cezası uygulanacak. Bildirim yükümlülüğünü yerine getirmeyen işletmecilere de 5 bin lira ceza kesilecek.
ACİL KORUMA İÇİN 24 SAAT İÇERİSİNDE RAPOR HAZIRLANABİLECEK
Çocuk Koruma Kanunu’na yeni madde eklenerek, ceza sorumluluğu olmayan adli süreçteki çocuklar için “yönlendirme tedbirleri” getirildi. Bu tedbirler; sosyal ve toplumsal hizmetler, dijital risklerden korunma, kitap ve kütüphane, çevreye saygı ve temizlik, tütün-nikotin-alkol-kumar-uyuşturucu ve davranışsal bağımlılık alanlarını kapsıyor. Sağlık sorunu nedeniyle ciddi tehlike oluşturan çocuklar için acil korunma kararı alınabilmesi amacıyla 24 saat içinde uzman raporu düzenlenebilecek. Sağlık kurulu raporu sonrası hâkim en geç 48 saat içinde karar verecek.
SOSYAL İNCELEME ZORUNLULUĞU
Tüm ilgili kanunlarda “suça sürüklenen” ibaresi “adli süreçteki” olarak değiştirilecek. 15 yaşını doldurmamış çocuklar hakkında sosyal inceleme zorunlu hale gelecek. Tutulma koşulları barındırma, suç türü, cinsiyet ve fiziki gelişime göre ayrı bölümlerde yapılacak. İyi halli çocuklar eğitimevlerine gönderilecek. Düşük ceza alan çocuklar doğrudan eğitimevine alınacak.
