ABD-İsrail ve İran savaşı, bir ayı geride bırakırken karşılıklı hava saldırıları sürüyor. ABD, savaşın kilit noktası durumuna gelen Hürmüz Boğazı’nın açıklaması için çabalarını sürdürürken bir yandan da İran ile ABD arasında görüşmelerin başlaması yönünde hazırlıklar devam ediyor.
HABER MERKEZİ – ABD-İsrail ve İran arasında 28 Şubat’ta başlayan savaş karşılıklı saldırılar 31’inci gününde devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı’nın açılması için İran’a tanıdığı süreyi 6 Nisan’a kadar uzattı. İki ülke arasında görüşmelerin başlaması için hazırlıklar yapılıyor ancak İsrail ev ABD saldırıları, İran’ın ise misilleme saldırıları devam ediyor.
İran, müzakere gündemdeyken ABD’nin gizlice kara harekatı planladığını belirterek duruma tepki gösteri. İsrail ise saldırıların şiddetini artıracağını duyurdu.
İşte gün boyu yaşananlar…
CAN KAYBI: İran Sağlık Bakanlığı’na göre 28 Şubat’tan bu yana İran’da 1.937 kişi; HRANA’ya göre ise, 1.527’si sivil en az en az 3.389 kişi yaşamını yitirdi. Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail ile Hizbullah arasında 2 Mart’tan bu yana devam eden çatışmalarda şu ana kadar 124’ü çocuk 1238 kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Federe Kürdistan Bölgesi’nde 14, Irak’ta 88, Birleşik Arap Emirlikleri’nde 10, Kuveyt’te 6, Umman’da 3, Suudi Arabistan’da 2, Bahreyn’de 2, Suriye’de 4 kişi hayatını kaybetti. Savaşın başından bu yana 13 ABD askeri de yaşamını yitirdi. İsrail’de ise en az 4’ü asker olmak üzere 23 kişinin yaşamını yitirdiği kaydedildi.
23.17- BM GÜVENLİK KONSEYİ ACİL TOPLANIYOR
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Güney Lübnan’da son 24 saat içinde üç barış gücü askerinin öldürülmesinin ardından acil toplantı kararı aldı. Toplantının Fransa’nın talebi üzerine salı günü yapılacağı açıklandı. BM yetkilileri, barış gücü askerlerinin ölümüne yol açan patlama ve saldırının sorumlularının henüz belirlenemediğini ve soruşturmanın sürdüğünü bildirdi. BM Barış Operasyonlarından Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Jean-Pierre Lacroix, hayatını kaybeden üç askerin de Endonezya ordusundan olduğunu açıkladı. Söz konusu ölümlerle birlikte, 1978’de başlayan UNIFIL misyonunda “kasıtlı saldırılar” sonucu hayatını kaybeden barış gücü askerlerinin sayısı 97’ye, toplam can kaybı ise 330’un üzerine çıktı. UNIFIL, Birleşmiş Milletler’in en fazla kayıp verdiği barış gücü misyonu olarak öne çıkıyor.
21.30 -BEYAZ SARAY’DAN MÜZAKERE AÇIKLAMASI
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, ABD-İsrail ve İran arasında devam eden savaşa ilişkin basın toplantısı düzenledi. Leavitt, İran yönetiminin “kalan unsurlarının yıkımı sona erdirmek ve hâlâ mümkünken müzakere masasına gelmek konusunda giderek daha istekli olduğunu” savundu. Leavitt, İran’ın kamuoyuna yönelik açıklamaları ve medyadaki haberlerin aksine, ABD ile İran arasındaki görüşmelerin “devam ettiğini ve iyi gittiğini” söyledi. İranlı yetkililerin müzakere iddialarını yalanladığının hatırlatılması üzerine Leavitt, “kamuya açık söylemler ile özel temasların farklı olduğunu” söyledi.
Leavitt, görüşülen kişilerin arka planda daha makul olduklarını ifade etti ancak bu kişilerin kimliğine dair detay vermedi.
20.20 – UNIFIL: LÜBNAN’DA 2 BARIŞ GÜCÜ ASKERİ YAŞAMINI YİTİRDİ
Birleşmiş Milletler (BM) Lübnan Geçici Barış Gücü (UNIFIL), Lübnan’ın güneyindeki Beni Hayyan beldesi yakınlarında kaynağı bilinmeyen bir patlamanın devriye gezen UNIFIL askerlerinin araçlarına zarar vermesi sonucu 2 barış gücü askerinin hayatını kaybettiği belirtildi. Biri ağır 2 UNIFIL askerinin de yaralandığı olayın araştırılması için soruşturulma başlatıldığı aktarıldı.
19.32 – RUBIO: İRAN YÖNETİMİNDE ÇATLAK VAR
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, ABD-İsrail’in İran’a yönelik bir aydır süren saldırılarının İran yönetimi içinde ayrışmalara yol açtığını söyledi. ABC televizyonuna verdiği röportajda konuşan Rubio, İran yönetimi içinde “çatlaklar” oluştuğunu belirterek, daha ılımlı bir yaklaşım benimseyen yeni bir liderlik ihtimalinin ortaya çıkabileceğini ifade etti. “İçeride bazı kırılmalar yaşanıyor” diyen Rubio, müzakereye açık bir yönetimin ortaya çıkmasının “herkes için iyi bir gelişme” olacağını söyledi. Ancak bu ihtimalin kesin olmadığını vurgulayan Rubio, ABD’nin askeri varlığını artırmaya devam edeceğini belirtti. Rubio, Washington’un hem diplomasi ihtimalini test edeceğini hem de olumsuz senaryolara karşı hazırlıklı olacağını ifade etti.
18.29 – LÜBNAN’DA CAN KAYBI 1.247’YE YÜKSELDİ
İsrail ile Hizbullah arasında süren çatışmalarda Lübnan’da hayatını kaybedenlerin sayısı 1.247’ye yükseldi. Lübnan Sağlık Bakanlığı, 3.680 kişinin de yaralandığını açıkladı. Hayatını kaybedenler arasında 87 kadın, 124 çocuk ve 52 sağlık çalışanı bulunduğu belirtildi. Saldırılar nedeniyle 1 milyondan fazla kişi yerinden edildi.
17.25 – AB İRAN’A YAPTIRIMLARIN SÜRESİNİ UZATTI
Avrupa Birliği (AB) Konseyi, yazılı açıklama yaparak İran’da ciddi insan hakları ihlallerine karşı uygulanan kısıtlayıcı tedbirlerin süresinin 13 Nisan 2027’ye kadar uzatıldığı, güncellenen liste kapsamında toplam 262 kişi ve 53 kuruluşun yer aldığı bilgisi verildi. Açıklamada, söz konusu yaptırımların seyahat yasağı ve mal varlığı dondurma önlemlerini içerdiği ifade edilirken, ayrıca İran’a iç baskıda kullanılabilecek ekipmanların ve telekomünikasyonun izlenmesine yönelik teknolojilerin ihracatının da yasak kapsamında olduğu belirtildi.
16.58 – BAE: 11 BALİSTİK FÜZE VE 27 İHA ENGELLENDİ
Birleşik Arap Emirlikleri, bugün İran’dan fırlatılan 11 balistik füze ve 27 insansız hava aracının hava savunma sistemleri tarafından engellendiğini açıkladı. Savunma Bakanlığı, savaşın başlangıcından bu yana toplam 440 füze ve 1.941 insansız hava aracına karşı müdahalede bulunulduğunu bildirdi. İran’ın saldırılarında 11 kişinin hayatını kaybettiği, 178 kişinin ise yaralandığı belirtildi.
16.19 – İSRAİL, TAHRAN’DA ÜNİVERSİTEYİ VURDU
İsrail ordusu, Tahran’da İran Devrim Muhafızları’na bağlı bir üniversiteyi hedef aldığını açıkladı. Ordudan yapılan açıklamada, söz konusu kurumun gelişmiş silah araştırmaları için kullanıldığı iddia edildi. Açıklamada, “Son günlerde Devrim Muhafızları’nın merkezi askeri altyapı noktalarından biri vuruldu. Bu nokta, İmam Hüseyin Üniversitesi yerleşkesinde bulunuyordu. Üniversite, Devrim Muhafızları’nın ana askeri akademik kurumu olmasının yanı sıra rejimin askeri yapıları için acil durum varlığı olarak da hizmet veriyor” denildi.
15.39 – MÜCTEBA HAMANEY’DEN TANGSİRİ İÇİN MESAJ
ABD-İsrail saldırısında öldürülen babası Ali Hamaney’in yerine İran’ın dini lideri seçilen Mücteba Hamaney, göreve geldiğinden beri üçüncü yazılı açıklamasını yaptı. İsrail’in 26 Mart’ta öldürdüğü Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri Komutanı Ali Reza Tangsiri için bir taziye mesajı yayımlayan Hamaney, Tangsiri’nin ölümünün İran’ın deniz stratejisinde bir zayıflığa yol açmayacağını savundu ve “İran’ın denizlerdeki otorite ve direniş yolu, inşallah geçmişten daha güçlü ve sağlam bir şekilde devam edecektir” dedi.
14.27 – İRAN’DA YENİ SAVUNMA BAKANI ATANDI – YAŞAR GÜLER İLE GÖRÜŞTÜ
İran resmi medyası, ordu komutanlarından Seyid Mecid İbn Rıza’nın İran Savunma Bakanı olarak atandığını duyurdu. İran Savunma Bakanı Aziz Nasırzade, ABD ile İsrail’in 28 Şubat’taki ilk saldırısında yaşamını yitirmişti. Bu saldırıda İran dini lideri Ali Hamaney ile çok sayıda üst düzey yönetici de öldürülmüştü.
İbn Rıza’nın göreve gelmesinin ardından İran Savunma Bakanlığı’dan yapılan ilk açıklamada, İbn Rıza’nın Türkiye Savunma Bakanı Yaşar Güler ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdiği ve görüşmede bölgedeki güvenlik durumunun ele alındığı ifade edildi.
İran’ın büyük kaybı: Yönetici elitin öldürülmesi
14.10 – İRAN’DAN ABD’NİN 15 MADDELİK TEKLİFİ İÇİN: GERÇEKÇİ OLMAYAN VE MANTIKSIZ
ABD’nin sunduğu 15 maddelik müzakere metnine ilişkin İran’dan açıklama geldi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bekayi, “ABD tarafından gönderilen teklif çoğunlukla “çok iddialı, gerçekçi olmayan ve mantıksız” talepler içeriyor” dedi.
İran: Çok iddialı, gerçekçi olmayan ve mantıksız
14.09 – TRUMP’TAN ÇELİŞEN İFADELER: SANIRIM, EMİNİM, İHTİMAL VAR
ABD Başkanı Donald Trump, dün akşam gazetecilere yaptığı açıklamada ABD ve İran’ın “doğrudan ve dolaylı olarak” görüştüğünü ve İran’ın yeni liderlerinin “çok makul” davrandığını söyledi. Trump, “Sanırım onlarla bir anlaşma yapacağız, bundan oldukça eminim, ama yapmama ihtimalimiz de var” dedi.
Trump hem emin hem değil: Birçok seçeneğimiz var
13.39 – İSRAİL BİR LÜBNAN ASKERİNİ DAHA ÖLDÜRDÜ
İsrail’in sahil kenti Sur yakınlarında Lübnan ordusuna ait bir kontrol noktasına düzenlediği saldırıda bir asker yaşamını yitirdi. İsrail ile İran destekli Hizbullah arasında 2 Mart’ta başlayan savaşta şimdiye kadar en az 11 Lübnan askeri öldürüldü. İsrail konuyla ilgili henüz bir açıklama yapmadı.
Savaştan önce Lübnan ordusu, tam kontrolü sağlamak amacıyla güneyde kademeli olarak konuşlanıyordu, ancak Lübnan’ı işgal eden İsrail kara kuvvetleriyle herhangi bir çatışmaya girmedi.
İsrail, kuzeydeki yerleşim yerlerini korumak iddiasıyla Lübnan’ın güneyinde bir güvenlik bölgesi kurması gerektiğini ileri sürüyor ve bu amaçla operarasyonlarını sürdürüyor. Lübnanlı yetkililer ise ülkede 1.200’den fazla kişinin öldürüldüğünü ve 1 milyondan fazla kişinin yerinden edildiğini bildiriyor.
13.39 – İSRAİL’DEKİ RAFİNERİ İKİNCİ KEZ VURULDU
İsrail’in kuzeyindeki Hayfa kentinde bulunan rafineride bugün, İran’la bir aydır süren savaş sırasında ikinci kez yangın çıktı.
İsrail’in iki rafinerisi var. Bu arada İsrail’in İran’a yönelik saldırıları, Güney Pars doğalgaz sahasını ve diğer petrokimya tesislerini hedef almıştı.
12.22 – İRAN 2 MUHALİFİ İDAM ETTİ
İran yargısı, başkent Tahran’da stratejik noktalara saldırı hazırlığında oldukları ve Halkın Mücahitleri Örgütü ile bağlantılı oldukları iddiasıyla Ekber Danisvarkar ve Muhammed Takavi Sengdehi isimli iki muhalifin idam edildiğini duyurdu.
11.40 – LÜBNAN’DAN AÇIKLAMA: İSRAİL SALDIRILARINDA CAN KAYBI BİN 238’E YÜKSELDİ
Lübnan Sağlık Bakanlığı’ndan yapılan yazılı açıklamada, İsrail’in 2 Mart’tan itibaren ülkeye düzenlediği saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısının bin 238’e, yaralı sayısının ise 3 bin 543’e yükseldiği bildirildi. Yaşamını yitirenlerin 124’ünün çocuk, 87’sinin kadın olduğu belirtildi. Açıklamada, İsrail saldırılarında 52 sağlık çalışanının hayatını kaybettiği, 127 sağlık personelinin de yaralandığı kaydedildi.
11.30 – LÜBNAN’DA BİR BM BARIŞ GÜCÜ ASKERİ ÖLDÜ
Lübnan’daki BM Barış Gücü Misyonu (UNIFIL), dün Lübnan’ın güneyindeki Adchit al-Qusayr köyü yakınlarındaki mevzilerinden birinde bir füzenin patlaması sonucu bir barış gücü askerinin öldüğünü açıkladı. Asker’in Endonezyalı olduğu duyuruldu. UNIFIL’den yapılan açıklamada, ateşin kaynağının bilinmediği ve soruşturma açıldığı kaydedildi. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, saldırıyı kınadı ve uluslararası hukukun ihlali olarak niteledi.
11.30 – BAĞDAT’TA HAVALİMANI VURULDU, BİR UÇAK İMHA EDİLDİ
Irak Savunma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, Bağdat Uluslararası Havalimanı’nın yanında bulunan Muhammed Alaa hava üssünün bugün sabahı erken saatlerde roketlerle vurulduğu, bir uçağın imha edildiği ancak can kaybı yaşanmadığı kaydedildi. Bakanlık ayrıca yetkililerin hasarı değerlendirdiğini ve saldırının kaynağını araştırdığını belirtti.
11.16 – İRAN, TANGSİRİ’NİN ÖLDÜRÜLDÜĞÜNÜ DOĞRULADI
İran Devrim Muhafızları, ABD-İsrail saldırısında Deniz Kuvvetleri Komutanı Devrim Muhafızı Amiral Ali Reza Tengsiri’nin hayatını kaybettiğini duyurdu.
İsrail, 26 Mart’ta Tangsiri’nin öldürüldüğünü duyurmuştu.
09.40 – PEZEŞKİYAN: AMERİKAN HALK ‘ÖNCE İSRAİL’ POLİTİKASINA KIZGIN
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD’de gerçekleşen protestolara dikkat çekerek, “Amerikan halkı ‘Önce İsrail’ politikasına kızgın” değerlendirmesinde bulundu. Pezeşkiyan, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Amerika Birleşik Devletleri’ndeki yapay zeka uzmanları, Başkan Trump’ı ülkesindeki insanların ‘Kral Yok’ protestolarına katıldığı gerçeğinden haberdar etmelidir. Amerikan halkı ‘Önce İsrail’ politikasına kızgın” ifadesini kullandı.
09.30 – DÖRTLÜ GÖRÜŞMENİN ARDINDAN ŞAHBAZ ŞERİF’DEN AÇIKLAMA
Pakistan Başbakanı Şerif, ülkesinin ev sahipliğinde yapılan “Türkiye-Mısır-Pakistan-Suudi Arabistan Dışişleri Bakanları Toplantısı”nın ardından sosyal medya hesabından değerlendirmede bulundu. Şerif paylaşımında şu ifadeleri kullandı:
“Bu akşam Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Sayın Hakan Fidan ve Mısır Arap Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Sayın Badr Abdelatty’yi ağırlamaktan memnuniyet duydum.
İran’da ve birçok kardeş Müslüman ülkede ağır can kayıplarına, ekonomik ve mal kaybına yol açan düşmanlıklara acilen son vermek için kolektif çabalara duyulan ihtiyacın altını çizdim.
Türkiye ve Mısır’ın değerli katkılarını takdir ederken, Pakistan’ın hem İran’ı hem de ABD’yi müzakere masasına getirmede olumlu bir rol oynamaya yönelik güçlü bağlılığını ve kararlılığını yeniden teyit ettim.
Pakistan’ın bölgesel barış ve istikrar için gösterdiği samimi çabalara duydukları güven için minnettarız.”
09.00 – 27 MART’TA SALDIRI DÜZENLENMİŞTİ: HONDAB TESİSİNDE NÜKLEER MADDE BULUNAMADI
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA), İran’ın Hondab’daki su üretim tesisinin artık faaliyette olmadığını doğruladı. Ajans, tesiste herhangi bir nükleer madde bulunmadığını aktardı. IAEA, uydu görüntüleri ve tesisle ilgili bilgiler ışığında yaptığı analizler sonucunda, İran’ın 27 Mart’ta saldırıya uğradığını açıkladığı Hondab tesisinde ciddi hasar meydana geldiğini bildirdi. Ajans, tesiste beyan edilen herhangi bir nükleer madde bulunmadığını da kaydetti.
08.25 – TAHRAN’DA HAVALİMANI, TEBRİZ’DE PETROKİMYA TESİSİNE SALDIRI
İran devlet televizyonu, Tahran’da Mihrabad Havalimanı, Kasri Firuzeh Mahallesi, 21’inci Bölge’deki Sani Hani Hastanesi arkası, Sorhe Hisar Parkı, Fadaiyani Eslam semtindeki Millibank binası, 15’inci Bölge’deki bir karton fabrikası ve Babayi Otoyolu’nun doğu ucunun hedef alındığı belirtildi. Mihrabad Havalimanı’ndaki hasara ilişkin henüz resmi açıklama yapılmadı.
Öte yandan, Doğu Azerbaycan Kriz Yönetimi Genel Müdürü Mecid Ferşi, ABD-İsrail saldırılarında, Tebriz’deki bir petrokimya tesisinin vurulduğunu duyurdu. Olay yerinde arama kurtarma çalışmalarının sürdüğüne işaret eden Ferşi, durumun kontrol altında olduğunu, tehlikeli veya zehirli bir maddenin yayılmadığını kaydetti.
08.15 – İRAN DEVRİM MUHAFIZLARI: ABD’NİN İRAN SINIRINDAN ÇEKİLMEKTEN BAŞKA SEÇENEĞİ KALMADI
İran Devrim Muhafızları Ordusu Hava ve Uzay Kuvvetleri Komutanı Tuğgeneral Mecid Musevi, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarına ilişkin, sosyal medya hesabından açıklama yaptı. ABD’nin bölgedeki radar, lojistik ve diğer araçlarının felç edilmesi sürecinin devam ettiğini belirten Musevi, “ABD’nin İran sınırlarından çekilmekten başka seçeneği kalmadı” ifadesini kullandı. Musevi ayrıca, ABD’ye ait AWACS Havadan Erken Uyarı uçakları ile yakıt ikmal uçaklarının zarar gördüğüne işaret ederek, “Yakında bu listeye başka değerli hedefler de eklenecek” uyarısında bulundu.
08.00 – KUM VE TAHRAN’A ABD-İSRAİL SALDIRISI
ABD ve İsrail’in İran’a saldırılarında Kum kenti kırsalında 4 patlama meydana geldiği bildirildi. Fars Haber Ajansı’na göre, Kum Vali Yardımcısı Murtaza Hayderi konuya ilişkin bilgi verdi. Hayderi, “Şehir dışındaki iki ayrı bölge toplamda 4 ABD-İsrail füzesinin hedefi oldu” dedi. İranlı yetkili, olayla ilgili can ve mal kaybına ilişkin açıklama yapmadı.
Öte yandan Tahran’ın kuzeydoğu ve güney bölgelerinde de art arda patlamalar meydana geldi. Kentte hava savunma sisteminin aktif hale geldiği kaydedildi.
