ABD arabuluculuğunda Lübnan ile İsrail heyetlerinin Eylül başında yedinci kez buluşması ve Haziran ayında varılan “çerçeve anlaşma”nın hayata geçirilmesini ele almaları bekleniyor. Ancak İsrail, Lübnan’dan çekilmek için Hizbullah’ın silahsızlandırılması şartında ısrarcı.
HABER MERKEZİ – ABD-İsrail ve İran arasında 28 Şubat’ta başlayan savaşın kritik bir cephesi de Lübnan oldu. Lübnan’daki Hizbullah İran’a destek amacıyla İsrail’e yönelik saldırılara başlaması üzerine 2 Mart’tan sonra Lübnan’da da yeni bir savaş cephesi açıldı, ancak bu gelişme aynı zamand on yıllara dayanan çatışmalı geçmişin bir devamı niteliğinde de oldu. İran’daki gelişmelere paralel olarak Lübnan’da da kalıcı bir çözümün bulunması için diplomatik çabalar sürüyor.
ABD ile İran arasında 8 Nisan’da ilan edilen ateşkesin ardından 16 Nisan’da Lübnan’da da ateşkes duyuruldu ve Lübnan ile İsrail arasında ABD’nin arabuluculuğunda görüşmeler başladı. Son olarak 27 Haziran’da iki ülke arasında bir çerçeve anlaşma duyuruldu. Bu anlaşmaya göre, Hizbullah silahsızlandırılacak, İsrail de Lübnan’da kontrol altına aldığı bölgelerden çekilecek.
Sürecin geleceği yine belirsiz | Çerçeve anlaşma imzalandı: İsrail ve Lübnan memnun, Hizbullah karşı
Bu anlaşmanın hayata geçirilebilmesi için devam ettirilen görüşmelerin son turu 4-6 Ağustos tarihlerinde İtalya’nın başkenti Roma’da yapıldı. Ancak bütün bu girişimlere rağmen hem ateşkes ve çatışmaların durdurulması hem de kalıcı bir çözümün bulunması konularında çok az ilerleme kaydedildi. İki ülke arasındaki yeni tur görüşmelerin Eylül ayı başında yapılması bekleniyor, ancak kalıcı bir çözümün bulunması konusunda anlaşmazlıklar sürüyor.
İSRAİL, HİZBULLAH’IN SİLAHSIZLANDIRILMASI ŞARTINDA ISRARCI: “UZUN SÜRELİ VARLIK” İÇİN TALİMAT
İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, bugün yaptığı açıklamada, Hizbullah silahsızlandırılana kadar İsrail’in güney Lübnan’dan çekilmeyeceğini söyledi. Katz, dün yaptığı ve İsrail güçlerinin bölgeyi süresiz olarak işgal edeceği yönündeki, ABD’nin eleştirilerine yol açan açıklamalarını da düzeltti.
Katz, dün Başbakan Benjamin Netanyahu ile “bu güvenlik bölgesinden çekilmeyecekleri” konusunda “kesin bir şekilde net olduklarını” belirterek, “Bu bölgeyi temizleyeceğiz ve kuzey sakinlerinin güvenliğini sağlayacağız” demişti.
Bu açıklamanın ardından ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilileri İsrail’in Lübnan’ın güneyinde kalıcı bir askeri varlık göstermesinin İsrail’in ABD destekli Lübnan hükümetiyle yaptığı anlaşmada belirtilen taahhütlerle bağdaşmadığını açıkladı.
Anlaşma, grubun doğrulanmış silahsızlanmasına bağlı olarak İsrail’in kademeli olarak çekilmesini öngörüyor.
Katz, bugün yaptığı açıklamada “Hizbullah silahsızlandırılmadığı ve Hizbullah’ın Lübnan’ın tamamındaki tehdidi ortadan kalkmadığı sürece İsrail’in Lübnan’daki güvenlik bölgesinden çekilmeyeceğini” yineledi.
Katz, “Bu hedef tamamen gerçekleşene kadar, muharip güçleri ve toplulukları korumak için IDF’ye [İsrail ordusu] bölgede uzun süreli bir varlık için hazırlık yapma talimatı verdim” dedi.
Katz’ın da üyesi olduğu Netanyahu’nun Likud partisi, 27 Ekim’de yapılacak seçimler öncesinde seçmenler nezdinde güvenlik konusundaki itibarını güçlendirmeyi hedefliyor. Bu seçimler, Hamas öncülüğündeki 7 Ekim 2023 saldırılarından bu yana İsrail’de yapılacak ilk seçimler olacak.
Katz’ın açıklaması, Netanyahu’nun Gazze ve Hamas hakkındaki son açıklamalarının ardından geldi. Netanyahu Pazar günü, ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze ile ilgili son yol haritasının “kabul edilemez” olduğunu ve Hamas silahsızlandırılmadan İsrail’in geri çekilmeyeceğini söylemişti.
ABD arabuluculuğuyla Lübnan ve İsrail arasında yapılan anlaşma, Hizbullah silahsızlandırılıp Lübnan ordusu güneyin kontrolünü ele geçirene kadar İsrail birliklerinin Lübnan içinde kalmasına izin veriyor; bu süreç “pilot bölgeleri” de içeriyor.
Reuters haber ajansına konuşan ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, Lübnan ordusunun ilk pilot bölgeleri uygulamaya koyduğunu ve Washington’un “bu sürecin tam olarak uygulanmasını desteklemeye devam edeceğini” söyledi.
