ABD-İsrail ve İran arasındaki savaştan bu yana ilk kez ABD-Ukrayna heyetleri görüştü, ancak Rusya heyeti ile temas henüz yok. İran’daki savaş nedeniyle dördüncü yılına giren savaşı sonlandırmak için ABD-Rusya-Ukrayna arasında devam eden görüşmeler askıya alınmıştı.
HABER MERKEZİ – ABD-İsrail ve İran savaşı, dördüncü yılına giren Rusya-Ukrayna savaşındaki gidişatı etkilemeye devam ediyor. Kasım 2025’te başlayan ve İran’daki savaşın başlamasından önceye kadar devam eden ABD-Rusya-Ukrayna görüşmeleri askıya alındı. Bununla birlikte hafta sonunda ABD ve Ukrayna heyetleri, İran’daki savaştan bu yana ilk kez bir araya geldi. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ABD’nin dikkatinin İran savaşında olduğunu söyledi, ancak buna rağmen Rusya ile olası bir esir takasının yeniden gerçekleşebileceğini duyurdu.
Dördüncü yıl: Ağır bilanço ve çözümsüzlük | Rusya – Ukrayna savaşı: Cenevre’den de sonuç çıkmadı
ABD-UKRAYNA HEYETLERİ GÖRÜŞTÜ, RUSYA HEYETİ İLE GÖRÜŞME BELİRSİZ
Zelenskiy dün yaptığı açıklamada, Ukrayna ve ABD heyetlerinin Rusya ile dört yıldır süren savaşı sona erdirmenin yollarını bulmak amacıyla Florida’da yeniden bir araya geldiğini ve görüşmelerin iki gün sürdüğünü duyurdu. Ancak görüşmede Rusya heyetinden kimse bulunmadı.
Zelenskiy, “ABD tarafının dikkati şu anda öncelikle İran ve daha geniş bölgedeki duruma odaklanmış durumda, ancak Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşa da son verilmelidir” dedi.
Öbür yandan Rusya ise İran ile yakın ilişkilerini sürdürüyor. Savaş boyunca İran’a açıktan bir desteği görülmemekle birlikte Rusya’nın İran’a bazı konularda istihbarat desteği sunduğuna ilişkin iddialar gündeme gelmişti.
Bu arada Zelenskiy, haftasonu Florida’da gerçekleşen ABD-Ukrayna görüşmesinin somut sonuçlarına dair şunu belirtti:
“Daha fazla (savaş esiri) takasının gerçekleşebileceğine dair işaretler var ki bu gerçekten çok iyi bir haber olur ve diplomasinin işe yaradığının teyidi olur. Bunun gerçekleşmesini umuyoruz.”
Zelenskiy görüşmelerin devam edip etmeyeceğini, ne zaman ve nerede yapılacağını veya hangi formatta gerçekleşeceğini belirtmedi. Rusya tarafından gelen açıklamalarda da görüşmelerin yeniden başlamasına dair net bir bilgi bulunmuyor.
Ağır yıkım, ağır bilanço | 4’üncü yıl: Verilerle Rusya-Ukrayna savaşı
ABD RUS PETROLÜ İÇİN GEÇİCİ MUAFİYET TANIMIŞTI, ZELENSKIY İSE DAHA FAZLA YAPTIRIM İSTİYOR
Öte yandan Zelenskiy, müttefiklerinden Rusya’ya daha fazla baskı uygulanmasını istiyor ve bunun için de Rusya’nın petrol ve gaz tankerlerinden oluşan “gölge filosunun“ daha fazla hedef alınması gerektiğini dile getiriyor. Dünkü açıklamasında Zelenskiy, “Rusya’nın gölge filosu Avrupa sularında veya başka herhangi bir yerde kendini güvende hissetmemeli. Savaş bütçesine hizmet eden tankerler durdurulmalı ve engellenmeli, sadece serbest bırakılmamalı” dedi.
Ancak Zelenskiy’nin açıklamasının karşılık bulması İran’daki savaş nedeniyle şimdilik zor görünüyor. ABD geçen hafta İran’daki savaşın yol açtığı arz sıkıntısıyla başa çıkmak için Rus petrolüne uygulanan bazı yaptırımları geçici olarak kaldırdı. Bu İran savaşının Rusya’ya sağladığı bir avantaj olurken, Avrupa ülkeleri şimdilik ABD’nin kararına sıcak bakmıyor.
ABD Hazine Bakanlığının yayımladığı genel lisansa göre yaptırımlar kapsamında yasak olan Rusya menşeli petrol veya petrol ürünlerinin satışı, teslimi ya da gemiden boşaltılması için gerekli işlemlere bu ürünlerin 12 Mart’a kadar gemiye yüklenmesi şartıyla 11 Nisan’a kadar izin verildi.
UKRAYNA’DA SEÇİM YAPILIR MI?
ABD Başkanı Donald Trump’ın Kasım 2025’te açıkladığı barış planı, Ukrayna’da başkanlık seçiminin yanı sıra toprak tavizlerini de içeriyor. Görev süresi zaten sona ermiş olan Zelenskiy, Washington’ın Kiev’i bir barış anlaşmasına doğru itmesiyle birlikte Trump’tan seçim yapılması yönünde yeniden baskı altında.
Ukrayna yasaları savaş zamanında seçimleri yasaklıyor, ancak Zelenskiy, ABD’nin altyapıyı hazırlamak ve güvenlik garantilerini sağlamak için iki aylık bir ateşkes sağlaması halinde Ukrayna’nın demokratik seçimler yapmaya hazır olacağını söyledi.
Ukrayna’nın eski en üst düzey generali, şu anda İngiltere Büyükelçisi olan ve potansiyel bir başkan adayı olarak görülen Valeriy Zaluzhnyi, Ukrayna’nın oy kullanmak için savaşa ara vermeye ihtiyacı olmadığını söyledi.
Ukrayna’nın NV adlı yayın organında Pazar günü yayınlanan bir makalede, “Ukrayna’nın ihtiyacı olan şey, seçimlere hazırlanmak ve seçimleri yapmak için zaman değil, çocuklarımızın geleceğini güvence altına alacak, savaş yoluyla kazanılmış bir barıştır” diye yazdı.
TRUMP’IN PLANI VE MÜZAKERELER: RUSYA’NIN TALEPLERİ – UKRAYNA’NIN İTİRAZLARI
Rusya-Ukrayna savaşının bitirilmesi için 2025 yılında diplomatik girişimler yoğunluk kazandı. ABD Başkanı Donald Trump, Ocak 2025’te göreve gelmeden önceki seçim kampanyası boyunca sık sık başkanlık koltuğuna oturduğunda savaşı bir günde bitireceğini iddia etti. Ancak başkanlık koltuğuna oturmasının üzerinden bir yıl geçmiş durumda ve bu hesabı tutmuş değil. Bununla birlikte Rusya-Ukrayna savaşının sonlandırılması için Trump’la birlikte diplomatik arayışlar hız kazandı.
Donald Trump, Kasım 2025’te savaşın bitirilmesi amacıyla ilk etapda 28 maddeden oluşan, ancak daha sonra 20 maddeye düşürülen sidr barış planı sundu.
Bu plan üzerine ABD, Ukrayna ve Rusya heyetlerinin ilk görüşmeleri, 22 – 23 Kasım 2025’te Cenevre’de yapıldı.
Şimdiye kadar yürütülen müzakerelerde bazı konularda önemli mesafeler alındığı kaydedilse de, Rusya’nın kontrol ettiği toprakların geleceği gibi önemli hususlarda herhangi bir gelişme yaşanmış değil. Bu da tarafların müzakere süreçlerinde ileri sürdükleri taleplerin mahiyetiyle ilgili bir sonuç olarak değerlendiriliyor.
Rusya’nın başlıca talepleri arasında Ukrayna’nın asla NATO’ya katılmayacağına dair söz verilmesi, Ukrayna ordusuna sınır getirilmesi, Donbas’ın tamamının Rusya tarafından kontrol edilmesi, Kırım, Donbas, Zaporizhia ve Herson bölgeleri üzerindeki Rus kontrolünün tanınması ve Ukrayna’da Rusça konuşanlara koruma sağlanması yer alıyor.
Ukrayna, bu taleplerin teslimiyet anlamına geleceğini ve ülkeyi sonunda Rusya’nın işgaline karşı savunmasız bırakacağını kaydediyor.
Buna karşın, ABD’nin sunduğu ve ilk etapta 28 maddeden oluşan, ancak daha sonra Cenevre’de yürütülen müzakereler sonrasında 20 maddeye indirilen barış planı, kamuoyuna yansıdığı kadarıyla, Rusya yanlısı görünüyor.
Planın ilk taslak haline göre, ABD, Ukrayna’dan Rusya’nın işgali altındaki bölgelerden vazgeçmesini, NATO’yu unutmasını ve asker sayısını sınırlamasını ve olası bir anlaşmanın ardından 100 gün içinde seçime gitmesini istedi.
Zelenskiy, “Ya ağır 28 madde ya da ağır kış” diyerek, karşı karşıya oldukları zorluğu dile getirdi. Avrupa Birliği ülkeleri de, planın ayrıntıları ortaya çıktığında tepki gösterdi ve Ukrayna’nın egemenliğinin korunmasını talep etti.
Bunun üzerine, planın yeniden gözden geçirilmesi için 22-23 Kasım tarihlerinde İsviçre’nin Cenevre kentinde görüşmeler yapıldı ve planın 20 maddeye düşürüldüğü duyuruldu. Zelenskiy, 30 Kasım’da yaptığı açıklamada, zorlu konuların hala çözülmediğini bildirdi.
Bununla birlikte Aralık ayında ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff aracılığıyla görüşme trafiğinin hızlandığı görüldü. Witkoff, 2 Aralık’ta Moskova’da Putin ile görüştü. Putin, görüşmeden sonra ABD’nin sunduğu planın bazı maddelerinin kabul edilebilir olduğunu, bazılarının ise kabul edilemez olduğunu duyurdu.
Önce Avrupa’ya mesaj: Savaşmak istiyorsa, hazırız | Putin, Witkoff ve Kushner ile görüştü
Witkoff ve Trump’ın damadı Jared Kushner, 14-15 Aralık günlerinde ise Almanya’nın başkenti Berlin’de Ukrayna heyeti ile Trump’ın planı üzerine müzakereler yürüttü. Müzakerelerin son gününde Almanya, Fransa ve İngiltere liderlerinin de aralarında bulunduğu bazı Avrupalı liderler ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy de bir araya geldi.
Zelenskiy görüşmede önemli mesafe kat ettiklerini belirtmekle birlikte, Trump’ın planında öngörülen toprak tavizleri ve ateşkes konusunda somut bir sonuç ortaya çıkmadı. Ancak Ukrayna’nın NATO’ya üye olmaktan vazgeçmesi, buna karşılık güvenlik garantilerinin sağlanması konularında mesafe alındığı belirtildi. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, güvenlik garantilerinin detaylarını açıklamış ve olası barış anlaşması sonrasında Ukrayna’ya Batılı ülkelerin askerlerinin barış gücü olarak konuşlanacağını, olası Rus saldırısını püskürteceklerini belirtti.
Berlin görüşmeleri: ABD toprak tavizinde ısrarlı | Avrupa’nın zor haftası: Yeni Ukrayna zirvesi
Trump’ın sunduğu plana dair bir diğer görüşme de 20-21 Aralık’ta Miami’de gerçekleşti. ABD heyeti, önce Ukrayna heyeti ile, daha sonra da Rusya heyetiyle görüştü. ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff, görüşmelerin yapıcı ve verimli geçtiğini açıkladı. Zelenskiy de, 24 Aralık’ta, birçok kritik konuda uzlaşmaya varıldığını, ancak planda öngörülen toprak tavizi gibi hassas konuların çözümsüz kaldığını söyledi.
Miami görüşmelerinin ardından 28 Aralık’ta Zelenskiy, ABD Başkanı Donald Trump ile bir kez daha yüz yüze görüşme gerçekleştirdi. Bu arada görüşmenin öncesinde ve sonrasında Trump, Rusya Devlet Başkanı Putin ile telefon görüşmeleri yaptı.
Bu görüşmenin ardından Zelenskiy, 20 maddelik barış planı üzerinde yüzde 90 anlaştıklarını duyurdu. Trump da büyük oranda anlaştıklarını söyledi. Ancak kritik bir başlıkta ihtilaf giderilmedi. Bu, Trump’ın Ukrayna’dan istediği toprak taviziyle ilgiliydi. Rusya da Donbas şartını yineledi.
Trump – Zelenskiy görüşmesinin ardından Ocak ayında Putin ile yeni temas, heyetlerin müzakereleri ve Avrupalı liderlerle görüşme kararları alınmıştı.
Zelenskiy: Yüzde 90 anlaştık | Kritik başlık hala ihtilaflı: Donbas’ta toprak tavizi olacak mı?
Bu kapsamda 6 Ocak’ta Fransa’nın başkenti Paris’te heyetler arası müzakereler gerçekleştirildi. Ardından Witkoff ve Kushner, 22 Ocak’ta Moskova’da Rusya Devlet Başkanı Validimir Putin ile bir görüşme gerçekleştirdi. Bu görüşmenin ardından 23 ve 24 Ocak’ta ABD, Ukrayna ve Rusya heyetleri Birleşik Arap Emirlikleri’nin başkenti Abu Dabi’de bir araya geldi.
Rusya-Ukrayna savaşı: “Toprak takası” hala ihtilaflı | Witkoff yine Moskova’da olacak
Witkoff, Paris görüşmelerinde “birçok kritik konuda önemli ilerlemeler kaydettiklerini” duyurdu.
İhtilaflı konular, toprak tavizi ve güvenlik garantileriydi. Paris’te konuşulan başlıklar da bunlardı. Ukrayna, Fransa ve İngiltere ise Ukrayna’ya konuşlandırılması düşünülen uluslararası güç için niyet beyanı imzaladı, Gönüllüler Koalisyonu ise ortak bildiri yayımlayarak Ukrayna’ya desteğini yineledi.
“Toprak tavizi” başlığı hala ihtilaflı | Ukrayna’ya güvenlik garantisi: Çok Uluslu Güç
Bütün bu görüşme turlarının sonuncusu 23 ve 24 Ocak tarihlerinde Abu Dabi’de yapıldı. Ukraynalı ve Rus müzakereciler, Trump’ın barış planını görüşmek üzere ABD’li arabulucuların da katılımıyla Abu Dabi’de ilk üçlü toplantılarını yaptılar, ancak herhangi bir anlaşmaya varılamadığı bildirildi, bununla birlikte görüşmelerin devam ettirilmesi konusunda fikri birliği oluştu.
‘Toprak tavizi’ ihtilafı sürüyor | Zelenskiy: ABD’nin güvenlik garantileri belgesi hazır
4-5 Şubat’ta bir kez daha BAE’nin başkenti Abu Dabi’de bir araya gelen ABD-Ukrayna-Rusya heyetleri, esir takası konusunda bir anlaşma duyururken, görüşmelerde sorun olan toprak tavizi konusunda herhangi bir gelişme yaşanmadı.
İhtilaflı başlık “toprak tavizi” | ABD – Rusya – Ukrayna heyetleri Abu Dabi’de
ABD, Ukrayna ve Rusya heyetleri arasında yürütülen müzakerelerin son turu 17-18 Şubat tarihlerinde Cenevre’de yapıldı. Ancak bu görüşmelerden de sonuç çıkmadı.
Dördüncü yıl: Ağır bilanço ve çözümsüzlük | Rusya – Ukrayna savaşı: Cenevre’den de sonuç çıkmadı
