Sudan ordusu ile paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri arasındaki savaşta SİHA’larla düzenlenen saldırılar ağır can kayıplarına neden oluyor. Sudan ile Güney Sudan arasındaki tartışmalı Abyei bölgesinde bulunan Amiet pazarına düzenlenen İHA saldırısında 150’den fazla kişinin öldüğü açıklandı.
HABER MERKEZİ – Sudan’da paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) ile ordu arasında başlayan savaş, silahlı insansız hava araçlarının giderek daha yoğun kullanıldığı yeni bir aşamaya girdi. Son günlerde ülkenin farklı bölgelerinde düzenlenen saldırılarda yüzlerce kişinin öldüğü veya yaralandığı bildirilirken, sivillerin yaşadığı alanlar ve temel hizmetlerin sunulduğu tesisler de saldırılardan etkileniyor.
Bugün sabah saatlerinde, Sudan ile Güney Sudan arasında ihtilaflı olan Abyei bölgesindeki Amiet Pazarı yakınında bir yakıt deposunu hedef alan İHA saldırısının ardından büyük bir yangın çıktı. Yerel yetkililer en az 153 kişinin öldüğünü açıkladı; yaralıların sayısının 20’yi aştığı bildirildi.
Reuters ve Associated Press‘e konuşan yerel yetkililer, saldırıdan Sudan ordusunu sorumlu tutuyor. Yangının devam etmesi ve enkaza erişimde yaşanan güçlükler nedeniyle can kaybının artabileceği belirtiliyor.
Petrol kaynakları ve stratejik konumu nedeniyle önem taşıyan bölge, Sudan ile Güney Sudan arasındaki egemenlik anlaşmazlığının da odağında bulunuyor.
Sudan ordusu ile paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK), Nisan 2023’ten bu yana iktidar mücadelesi yürütüyor. Çatışmalar, özellikle pazarlar, yerleşim alanları ve ulaşım güzergâhlarında sivillerin hayatını tehlikeye atıyor. Son günlerde Batı Kordofan ve Nyala’da da İHA saldırılarında sivillerin öldüğü bildirildi. Taraflar, saldırıların sorumluluğu konusunda birbirlerini suçluyor.
BİR HAFTA İÇİNDE YÜZLERCE İNSAN…
En ölümcül saldırılardan biri, Batı Kordofan bölgesindeki El Dibab kasabasında meydana geldi.
Bir otobüs terminali yakınındaki noktaya düzenlenen İHA saldırısında ilk belirlemelere göre yaklaşık 80 kişi öldü. Yaralanan 47 kişi çevredeki sağlık merkezlerine götürüldü; bunlardan 30’unun daha sonra yaşamını yitirdiği bildirildi.
Bölgedeki paramiliter yönetim ve sivillere yönelik şiddeti izleyen Emergency Lawyers adlı hukuk örgütü, saldırıdan Sudan ordusunu sorumlu tuttu.
An SAF Antonov bombed Abu Zuaima, North Kordofan, on 15 Oct, killing 5 siblings and injuring their mother. Several homes were destroyed in an area with no reported military presence. Those responsible must be held accountable for violations of IHL. pic.twitter.com/GHBdXz0pXT
— Emergency Lawyers (@EmergncyLawyers) October 15, 2026
Başkent Hartum’da ise 19 Ekim’de havaalanı yakınlarındaki bir yerleşim alanına düzenlenen İHA saldırısında üç çocuk ve bir erkeğin öldüğü bildirildi. Askeri kaynaklar saldırıyı HDK’ye bağladı.
Güney Darfur’un başkenti Nyala’da da bir İHA saldırısında, aralarında yedi HDK mensubunun bulunduğu 17 kişinin öldüğü, 23 kişinin yaralandığı aktarıldı.
Mavi Nil bölgesinde cuma günü yerinden edilmiş kişilerin toplandığı bir alana düzenlenen başka bir saldırıda ise 41 kişinin öldüğü bildirildi.
İHA’LAR BU YIL SAVAŞIN SEYRİNİ DEĞİŞTİRDİ
İngiltere merkezli Centre for Information Resilience’ın (CIR) 15 Ekim’de yayımladığı araştırma, Sudan’da kullanılan İHA’ların büyük bölümünün yabancı ülkelerde üretildiğini ortaya koydu.
Araştırmada Sudan ordusuyla bağlantılı güçlerin Türkiye ve İran üretimi modeller kullandığı, HDK ile bağlantılı güçlerin envanterinde ise Çin, Rusya ve Belarus üretimi İHA’ların bulunduğu belirtildi.
Türkiye’nin rolü, The Washington Post gazetesinin Mart 2025’te yayımladığı araştırmayla da gündeme gelmişti. Gazete, incelediği sözleşmeler, mesajlar ve uçuş kayıtlarına dayanarak Türk savunma şirketi Baykar’ın Sudan ordusuna en az 120 milyon dolar değerinde silah ve İHA sağladığını bildirdi. Gazetenin haberine itiraz eden Türk makamları ise çatışmanın taraflarına askeri destek vermekten kaçındıklarını açıklamıştı.
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk’ün Mayıs ayında açıkladığı verilere göre, 2026’nın Ocak-Nisan döneminde Sudan’da İHA saldırılarıyla bağlantılı olarak en az 880 sivil öldürüldü. Bu sayı, aynı dönemde çatışmayla bağlantılı sivil ölümlerinin yüzde 80’inden fazlasını oluşturuyordu.
BM, İHA saldırılarının pazarları, okulları, yakıt istasyonlarını, su altyapısını, hastaneleri ve yerinden edilmiş kişilerin barındığı alanları etkilediğini bildiriyor. Saldırılar yalnızca doğrudan can kaybına yol açmıyor; ulaşım, sağlık hizmetleri, temiz su ve gıdaya erişimi de sekteye uğratıyor.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in sözcüsü Stéphane Dujarric, 19 Ekim’de sivillerin, aralarında çocukların da bulunduğu kişilerin ölümüne yol açan saldırılardan duyulan kaygıyı dile getirdi. BM, çatışmanın taraflarına uluslararası insancıl hukuka uyma ve sivillerle sivil altyapıyı koruma çağrısını yineledi.
×SUDAN SAVAŞI
Sudan’da savaş, Nisan 2023’te ordu komutanı Abdülfettah el Burhan ile HDK lideri Muhammed Hamdan Dagalo (Hemedti) arasındaki iktidar mücadelesinin silahlı çatışmaya dönüşmesiyle başladı. Bir dönem müttefik olan iki güç, HDK’nin orduya entegrasyonu ve ülkenin yönetimi konusunda karşı karşıya geldi.
Çatışmalar on binlerce kişinin ölümüne, milyonlarca kişinin evlerini terk etmesine yol açtı. BM ve insani yardım kuruluşları, Sudan’ı dünyanın en ağır yerinden edilme ve açlık krizlerinden birinin yaşandığı ülke olarak tanımlıyor.
İHA’ların giderek daha yoğun kullanılması, cephe hatlarından uzakta yaşayan siviller için de tehdidi artırıyor. BM yetkilileri, çatışmanın taraflarına saldırıları durdurma, insani yardıma erişimi güvence altına alma ve müzakere masasına dönme çağrısı yapıyor.
