Diyarbakır Lice’de bulunan Duru köyüne, yerleşim alanlarının 25 metre yakınından başlamak üzere 93 bin adet güneş paneli yerleştirilmek isteniyor. Projenin bölgede tarımı, hayvancılığı ve yaşamı tehdit ettiğini vurgulayan Duyu köylüleri, “Yaşam hakkımızı savunuyoruz” diyerek sokağa çıktı.
HABER MERKEZİ – Diyarbakır Lice’nin Duru (Derqam) Köyü’nde İskenderun Demir Çelik Şirketi tarafından 800 dönüm tarım ve orman arazi üzerine Güneş Enerji Sistemi (GES) kurulmak isteniyor.
En yakın haneye 25 metre mesafede bulunan proje hayata geçerse bölgeye 93 bin adet güneş paneli kurulacak.
köylüler ise tepkili. Projeye karşı halk sokağa çıktı. “Duru’da GES değil Yaşam” talebiyle yapılan eyleme DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Adalet Kaya da katıldı.
‘VERİMLİ TARIM ALANLARI TAHRİP EDİLİYOR’
Projenin bulunduğu alanda tarım arazileri, tarlalar, meralar, su kaynakları bulunduğuna ve alanın yerleşim yerlerine çok yakın olduğunu vurgulayan köy halkı, “Biz yenilenebilir enerjiye karşı değiliz. Güneş enerjisinin geliştirilmesine de karşı değiliz. Ancak yenilenebilir enerji adı altında verimli tarım topraklarının, meraların, ormanların ve doğal yaşam alanlarının geri dönüşü olmayacak biçimde tahrip edilmesine, enerji yatırımlarının yanlış yerde yapılmasına, doğanın, tarımın ve hayvancılığın bedel ödemesine karşıyız” açıklaması yaptı.
Derqam Dayanışma Platformu adına açıklama yapan Şeyhmus Dağhan, “Güneş enerjisi yenilenebilir olabilir fakat toprak sınırsız değildir. Bir mera yok edildiğinde yalnızca arazi kaybedilmez. Hayvancılık kaybedilir. Bir tarım alanı enerji tesisine dönüştürüldüğünde yalnızca toprak kaybedilmez üretim kaybedilir. Bir doğal habitat parçalandığında yalnızca birkaç ağaç veya bitki kaybedilmez bir ekosistem kaybedilir” ifadelerini kullandı.
TARIM, HAYVANCILIK NASIL DEVAM EDECEK?
Projenin çevresel, ekonomik ve sosyal etkileriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Dağhan şunları söyledi:
“GES alanı için mera veya hayvancılık açısından kullanılan alanların devre dışı bırakılması halinde hayvanlar nerede otlatılacak? Hayvancılıkla geçinen insanların uğrayacağı ekonomik kayıp nasıl karşılanacak? Köylünün geleneksel üretim biçimi nasıl sürdürülecek? Dêrqam’ın toprağı yalnızca üzerinde panel kurulacak bir yüzey değildir. O toprak üretimdir. Tarım arazilerinin enerji yatırımları için kullanılması halinde ortaya çıkabilecek gıda üretimi kaybı ve bölgesel ekonomik etkiler değerlendirilmeli. Bu nedenle projenin toprak sınıfı, tarımsal üretim kapasitesi, sulama durumu ve bölgedeki tarımsal faaliyetlerle ilişkisi açık biçimde ortaya konulmalı.”
‘GERİ DÖNÜŞÜ MÜMKÜN OLMAYAN ETKİSİ OLABİLİR’
Köylüler, projenin yaşam alanları açısından geri dönüşü mümkün olmayacak etkileri olabileceğine dikkat çekerek projenin bütün belgelerinin kamuoyuna açıklanmasını istedi.
Arazi kullanımı, mera ve tarım alanları, ormanlar, doğal yaşam ve hayvancılığa etkisinin birlikte değerlendirileceği bir rapor hazırlanmasını isteyen köy halkı, “Doğaya ve halka rağmen karar vermeyin” çağrısı yaptı.
“Güneş enerjisi yenilenebilir; ama toprak yenilenebilir değildir. Panel sökülür; ama yok edilen doğal yaşam kendiliğinden geri gelmez. Bir proje değiştirilebilir; ama kaybedilen tarım toprağı ve mera kolayca geri getirilemez” diyen Şeyhmus Dağhan, kararların halkla birlikte alınması gerektiğini de vurguladı.
‘HALKIN HAFIZASI VE KİMLİĞİ HEDEF ALINIYOR’
Diyarbakır Barosu Çevre ve Kent Hukuku Komisyonu Başkanı Ahmet İnan da, geçim olanaklarından yoksun bırakılan köylülerin topraklarını terk etmek zorunda bırakılacağına işaret ederek şunları dile getirdi:
“Halkın katılım toplantısında köy halkı projeyi istemediğini ve geçimlerinin yok olacağını belirtmesine rağmen bakanlıkça, ‘ÇED olumlu’ kararı verilmesi; yaşam hakkının gözetilmediğini ve sermaye odaklarıyla birlikte 90’lardaki insansızlaştırma politikalarının farklı şekilde devam ettiğini göstermektedir. Halkımızın hafızasını, kimliğini ve öz üretimini yaşattığı köylerini, bilinçli bir şekilde hedef alan bu politikaların son bulması, toplumsal barışın en önemli dinamiğidir.”
İnan, projenin iptal edilmesi için hukuki süreci başlattıklarını da açıkladı.
‘DERQAM HALKI DOĞASINI KORUYOR’
DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Adalet Kaya da, bu mücadeleyi destekleyeceklerini ifade ederek Kürt illerinde uygulanan projeler ile dağların, köylerin, meraların ve doğanın yok edildiğine dikkat çekti. Kaya, “Onurlu Lice halkı nasıl 1990’lı yıllarda savaşa, kırıma, koruculuğa ve göçertmelere karşı direndiyse, bugün Dêrqam halkı da aynı şekilde boyun eğmeden doğasını koruyor” diye konuştu.
