Charleroi’da üç gün süren Avrupa Kürt Sinema Çalıştayı’nın sonuç bildirgesi açıklandı. Çalıştayda Kürt sinemasında üretim, finansman, dağıtım, eğitim, mentorluk ve uluslararası işbirliği alanlarında ortak çalışma ve sürdürülebilir bir ağ oluşturulması yönünde adımlar öne çıktı.
HABER MERKEZİ – Belçika’nın Charleroi kentinde 18–20 Eylül 2026 tarihlerinde gerçekleştirilen Avrupa Kürt Sinema Çalıştayı, üç gün süren kapsamlı tartışmalar, çalışma grupları ve ortak değerlendirmelerin ardından tamamlandı.
Çalıştayda Kürt sinemasının üretim ve finansmandan dağıtıma, eğitim ve mentorluktan uluslararası işbirliğine uzanan temel sorunları ve ihtiyaçları değerlendirildi.
TARTIŞMALAR ÜÇ ÇALIŞMA GRUBU’NDA DERİNLEŞTİRİLDİ
Çalıştay sonunda yayımlanan sonuç bildirgesinde, farklı ülkelerden, bölgelerden ve farklı koşullardan gelen sinemacıların aktarımları ve deneyimlerinin, karşı karşıya olunan temel sorunların büyük ölçüde birbirine benzediğini gösterdiği belirtildi.
Bildirgede, “Aynı zamanda hem Kürdistan’da hem de diasporada yıllar içerisinde önemli bir deneyim, bilgi ve üretim birikiminin oluştuğunu bir kez daha gördük” denildi.
Çalıştayda tartışmaların genel toplantılarla sınırlı tutulmadığı belirtilerek, üretim, finansman ve uluslararası işbirliği, eğitim ve mentorluk; festival ve dağıtım başlıklarında üç çalışma grubunun oluşturulduğu ifade edildi.
Bildiride, “Üretim, Finansman ve Uluslararası İşbirliği; Eğitim ve Mentorluk; Festival ve Dağıtım başlıklarında oluşturulan üç çalışma grubunda tartışmalarımızı derinleştirdik ve çözüm yolları ile öneriler üzerinde çalıştık” ifadeleri yer aldı.
TEMEL SORUN, POTANSİYELİN SÜRDÜRÜLEBİLİR İLİŞKİYE DÖNÜŞEMEMESİ
Çalıştayda öne çıkan ortak tespitlerden birinin Kürt sinemacılarının üretim ve finansman olanaklarına erişimde karşı karşıya kaldığı engeller olduğu belirtildi. Bildiride özellikle Avrupa’da ulusal ve uluslararası fonlardan, ortak yapım ve mevcut destek mekanizmalarından yeterince yararlanılamadığı değerlendirildi.
“Bunun temel nedenlerinden birinin de Kürt sineması alanındaki çalışmaların dağınık olması ve çoğu zaman birbirinden kopuk ilerlemesi olduğu görüldü” denilen bildirgede, mevcut potansiyele dikkat çekildi.
Bildirgede şu ifadelere yer verildi:
Dağınıklığın yalnızca film üretimini değil, filmlerin dağıtımını, uluslararası dolaşımını ve izleyiciyle buluşmasını da sınırlandırdığı belirtildi. Bildiride, “Yerel ve uluslararası kurumlarla sürdürülebilir ilişkiler ve işbirlikleri geliştirilmesini de zorlaştırıyor” denildi.
ORTAK BİR AĞ VE ORGANİZASYON MODELİNE İHTİYAÇ VAR
Çalıştayda mevcut dağınıklığın nasıl aşılabileceği ve sürdürülebilir bir çalışma zemininin nasıl oluşturulabileceği üzerinde duruldu. Bildiride, “Ortak bir ağ ve organizasyon modeline duyulan ihtiyaç açık biçimde ortaya çıktı” ifadeleri kullanıldı.
Söz konusu yapının Kürt sinemacılarının ve mevcut sinema kurumlarının kendi özgünlüklerini ve bağımsızlıklarını koruyarak bir araya gelebilecekleri, deneyim ve bilgi paylaşabilecekleri, üretim ve finansman olanaklarına erişimi kolaylaştırabilecekleri, filmlerin dağıtımını, dolaşımını ve izleyiciyle buluşmasını destekleyebilecekleri bir zemin olması gerektiği belirtildi.
Bildiride ayrıca şu değerlendirmeye yer verildi:
“Tartışmalarda, bütün deneyim ve çalışmaları dar ve merkezi bir yapı altında toplamak yerine, farklı deneyim, bilgi ve imkânları birbirine bağlayacak, aralarındaki ilişki ve işbirliğini güçlendirecek ve yeni işbirliklerinin önünü açacak açık ve sürdürülebilir bir zemine duyulan ihtiyaç öne çıktı.”
ÖNÜMÜZDEKİ DÖNEM İÇİN 10 ÇALIŞMA ALANI
Üç günlük tartışma ve ortak çalışmalar sonucunda temel adımlar ve çalışma alanları da belirlend:
- Avrupa’daki Kürt sinemacılar arasında sürdürülebilir bir ağın geliştirilmesi: Sinemacılar, gruplar ve sinema kurumları arasında sürekli iletişim, işbirliği, bilgi paylaşımı ve koordinasyonu sağlayacak bir ağın geliştirilmesi.
- Kadın Sinemacılar Çalıştayı: Kadın sinemacılar, önümüzdeki dönemde bir Kadın Sinemacılar Çalıştayı gerçekleştirmek üzere ilk hazırlıkları yaptı. Bu çalıştayın içeriği, yöntemi ve zamanı kadın sinemacılar tarafından belirlenecek.
- Üretim ve finansman olanaklarının güçlendirilmesi: Kürt sinemacıların ulusal ve uluslararası fonlara, ortak yapım olanaklarına, destek mekanizmalarına ve diğer finansman kaynaklarına erişiminin artırılması; bu alanlardaki bilgi ve deneyimlerin paylaşılması.
- Filmlerin dağıtımı ve dolaşımı için işbirliklerinin geliştirilmesi: Kürt filmlerinin daha geniş izleyici kitlelerine ulaşabilmesi ve Avrupa’da ve uluslararası alanda daha görünür olabilmesi için festivaller, dağıtımcılar, platformlar, sinema kurumları ve ilgili diğer yapılarla ilişkiler ve işbirlikleri geliştirilmesi.
- Yeni kuşakların ve genç sinemacıların desteklenmesi: Gençler ve sinema alanına yeni giren sinemacılar için eğitim, mentorluk, deneyim paylaşımı ve işbirliği imkânlarının geliştirilmesi; mevcut bilgi ve deneyimin kuşaktan kuşağa aktarılmasının ve gençlerin üretim olanaklarının artırılmasının desteklenmesi.
- Kürt Sineması Arşivi ve Veri Tabanının oluşturulması: Kürdistan ve diasporadaki Kürt sinemasını kapsayan kapsamlı ve sürdürülebilir bir arşiv ve veri tabanının geliştirilmesi.
- Kürdistan–diaspora ilişkilerinin güçlendirilmesi: Kürdistan’daki sinema kurumları, sinema okulları, sinemacılar ve diğer sinema çalışmalarıyla ilişkilerin ve işbirliğinin geliştirilmesi; Kürdistan ve diasporadaki deneyim ve imkânların birbirini güçlendirebileceği zeminlerin oluşturulması.
- Uluslararası işbirliğinin geliştirilmesi: Ortak yapım, eğitim, finansman, festival ve dağıtım alanlarında yerel, Avrupa’daki ve uluslararası kurumlarla sürdürülebilir ilişkilerin geliştirilmesi.
- Çalışma gruplarının devam etmesi: Üretim, Finansman ve Uluslararası İşbirliği; Eğitim ve Mentorluk; Festival ve Dağıtım başlıklarındaki üç çalışma grubunun çalıştay sonrasında da tartışmalarına ve çalışmalarına devam etmesi ve önerilerini daha somut hale getirmesi.
- 11 kişilik koordinasyonun oluşturulması: Çalışma grupları arasındaki koordinasyonu sağlamak, alınan kararları takip etmek ve sonraki adımları hazırlamak üzere, çalışma gruplarının temsilcilerinin de yer aldığı 11 kişilik bir koordinasyon oluşturuldu.
BİR SON DEĞİL, YENİ BİR BAŞLANGIÇ
“Bu üç günlük buluşmada üzerinde en fazla durulan konulardan biri sürdürülebilirlik oldu” denilen bildirgede, Charleroi buluşmasının tamamlanmış bir çalışmanın sonucu olmadığı belirtildi.
Önümüzdeki dönemde çalışma gruplarının önerilerini daha da somutlaştıracağı ve çalışmalarını sürdüreceği belirtilirken, 11 kişilik koordinasyonun da süreci takip edeceği ifade edildi.
“Koordinasyon ise süreci takip edecek; alınan kararların hayata geçirilmesi, belirlenen çalışma alanlarının ilerletilmesi ve sürdürülebilir bir çalışma modelinin oluşturulması için çalışmalarını sürdürecektir.”
Bildiride, çalıştay tartışmalarının daha kapsamlı sonuçları ve bu tartışmalardan ortaya çıkan planlamaların hazırlanarak önümüzdeki dönemde kamuoyuyla paylaşılacağı belirtildi.
Avrupa Kürt Sinema Çalıştayı Koordinasyonu, çalışmaya katkı sunanlara teşekkür ederek bildirgeyi sonlandırdı: “Bu sürece katılan, deneyimlerini, eleştirilerini ve önerilerini paylaşan; bu çalışmanın gerçekleşmesine emek veren bütün sinemacılara, festival temsilcilerine, kurumlara ve katkı sunan herkese teşekkür ediyoruz.”
