ABD’de dört saatlik uçuş yasağı bitti
Geniş çaplı sorunun nedeni araştırılıyor
ABD’de dün yaşanan dört saatlik uçuş yasağı kaldırıldı. Yedi bine yakın uçuş bu yasaktan etkilendi. ABD’li yetkililer yaşananların sistemin modernizasyonu ile ilgili sorunlardan kaynaklandığını belirtiyor, ancak yapay zeka veya siber saldırı dolayısıyla sorunun yaşanmış olabileceği ihtimali de değerlendiriliyor.
HABER MERKEZİ - ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), hava trafik kontrol merkezlerindeki iletişim arızası nedeniyle ABD havaalanlarında yaşanan kaosa ve 11 Eylül 2001 saldırılarından bu yana en uzun süreli kapanmaya yol açan ülke çapındaki uçuş yasağını kaldırdı.
Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, dün gece saatlerinde ABD hava sahasının yeniden açıldığını duyurdu, ancak kalkışların kademeli olarak yeniden başlayacağını ve havayollarının normal operasyonlarına geri dönmesinin zaman alacağını belirtti.
FlightRadar24'e göre 6.600'den fazla uçuş iptal edildi ve 8.600 uçuş gecikti; Pazar günü için ise 1.500 uçuş daha iptal edildi. Havacılık analistleri, dört saatlik ülke çapındaki uçuş yasağının havayolu programlarını günlerce aksatabileceğini söyledi.
Duffy, ülke genelindeki havaalanlarında on binlerce yolcunun mahsur kaldığını belirtti. Duffy, İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin ile birlikte Başkan Donald Trump ile Oval Ofis'te bir araya gelerek elektrik kesintisini görüştüklerini belirtti.
Duffy, sorunun ABD saatiyle 15:36'da hava trafik kontrol merkezlerinde radar ve iletişim sistemlerinde istikrarsızlık yaşanmasıyla başladığını söyledi.
Duffy, "Anahtarlayıcılarımız, yönlendiricilerimiz veriyle aşırı yüklendi ve bu yönlendiricilerden gelen verilerde tutarsızlıklar oluşmaya başladı ve bu nedenle sistemi kapattık" dedi ve hiçbir aşamada radar veya iletişimi tamamen kaybetmediklerini ve binlerce uçağı güvenli bir şekilde indirmeyi başardıklarını sözlerine ekledi.
Duffy, acil sorunun giderildiğini ve uçuşların güvenli olduğunu söyledi, ancak benzer arızaların önlenmesi için yaşlanan hava trafik kontrol sisteminin daha kapsamlı bir şekilde elden geçirilmesi gerektiği konusunda uyardı.
Duffy, Kongre'yi bu tür kesintileri önleyebilecek yeni bir sistemi finanse etmemekle suçladı ve sistemin modernizasyonu için 50 milyar dolar talep etti.
Cuma günü, kesinti yaşanmadan önce, Beyaz Saray ve Ulaştırma Bakanlığı, Kongre'yi ülkenin eskiyen havaalanlarını ve hava trafik kontrol altyapısını modernize etmek için 30,1 milyar dolar onaylamaya çağırmıştı.
Duffy, "Elimizde inanılmaz derecede eski bir hava trafik kontrol sistemi var. Bunu tamir etmek için bize parayı verin" dedi.
İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, soruşturmacılar her iki olasılığı da dışlamamış olsa da, kesintinin bir siber saldırıdan veya kötü amaçlı bir yapay zeka sisteminden kaynaklandığına dair şu ana kadar "hiçbir kanıt" bulunmadığını söyledi.
Mullin, "Görünüşe göre bu mekanik bir tahrikle gerçekleşmiş, ancak araştırmalarımız devam ediyor" dedi.
Reuters’a konuşan iki havayolu yetkilisine göre, kesinti L3Harris Technologies tarafından yönetilen bir telekomünikasyon ağını etkiliyor gibi görünüyor. Bu ağ, hava trafik kontrolörlerinin pilotlarla iletişim kurmak için kullandığı kritik radyo frekanslarını yönetiyor. L3Harris yorum talebine yanıt vermedi.
Uçuş yasağı kaldırılmış olsa da, yolcular için yaşanan aksaklıklar henüz sona ermiş değil. Boston'dan Seattle'a, New York'tan Los Angeles'a kadar, gecikmeler ve iptaller artarken ve uçaklar kapılarda park halinde kalırken, yolcular kalkış salonlarını ve havayolu şirketlerinin gişelerini doldurdu.
ABD havayolları, FAA sistem arızalarından sorumlu olmadıkları için mahsur kalan yolculara tazminat ödemek zorunda kalmayacak.
11 Eylül 2001 saldırılarından bu yana ülke çapında uygulanan tek diğer yer durdurma işlemi, Ocak 2023'te FAA'nın yaklaşık 90 dakika boyunca iç hat uçuşlarını durdurmasıyla gerçekleşmişti.
