25 Ekim 2026 Nûmedya24
CANLI
Menekşe Kızıldere
Köşe Yazarı

Menekşe Kızıldere

İklim krizi ve enerji politikaları alanında uzmandır. Yazılarında ekolojik kriz ile toplumsal eşitsizlikler arasındaki yapısal ilişkileri ele alır, demokratik modernite paradigması çerçevesinde alternatif ve eşitlikçi yaşam modellerini değerlendirir. Çalışmalarını bilimsel temelli ve toplumsal dönüşüm perspektifiyle sürdürmektedir.

43 yazı Son yazı: “Bê ax jiyan nabe (Topraksız yaşam olmaz)” Sayfa 1/6

6 Ekim 12:04
Köşe Yazısı

Bê ax jiyan nabe (Topraksız yaşam olmaz)

Bugün kapitalizmin ulaştığı aşama, yalnızca üretilmiş malların değil, gezegenin kendisinin metalaştığı bir evredir. Bunu “meta krallıkları” olarak adlandırabiliriz. Meta krallıkları; küresel finans sermayesinin, ulus-ötesi şirketlerin ve onların hukuki zeminini hazırlayan devletlerin ortaklığında coğrafyaları tek bir pazara dönüştüren yeni egemenlik biçimidir. Bir dağ maden rezervine, bir nehir enerji potansiyeline, tarım toprağı ise yatırım alanına indirgenir. Sermaye sınırları aşarak hareket ederken ulus-devletler, toprağın küresel sermayeye devrini sağlayan idari mekanizmaları işletir.

Menekşe Kızıldere'nin diğer yazıları

Arşiv →
Menekşe Kızıldere yazdı

İnsanlık onuru  hala Kilyos’ta kaldırım kenarında

Bu nedenle Kilyos yalnızca geçmişte yaşanmış bir mezarlık meselesi değildir. Kilyos, ölünün hakkı ile yaşayanın yasının birbirinden ayrılamayacağını gösteren ağır bir hafıza alanıdır. Bir annenin yıllarca çocuğunun nerede olduğunu bilmemesi, bir kardeşin cenazesini almak için DNA örneği vermesi, bir ailenin yıllar sonra bir mezarlıkta kemiklerine kavuşması yalnızca o ailelerin hikâyesi değildir. Çünkü ölülerin nasıl muamele gördüğü, yaşayanların nasıl bir toplumda yaşayacağını da gösterir.
Menekşe Kızıldere yazdı

Teknoloji Cumhuriyeti’nin Savaş Makinesi Palantir ve NATO İş Birliği

Veri bu nedenle hiçbir zaman "yalnızca veri" değildir. Onu kimin topladığı, hangi amaçla işlediği, hangi örüntüyü anlamlı kabul ettiği ve ortaya çıkan bilgiyi kimin kullanabildiği, doğrudan iktidarla ilgili. Teknoloji tam da burada görünmez bir "tarafsızlık perdesi" yaratıyor: Ekranda sonuç pat diye çıktığında, o sonuca gelene kadar yapılan insani ve siyasi tercihlerin çoğu buharlaşıyor.
Menekşe Kızıldere yazdı

Utancı ne zaman konuşacağız?

Ben bu soruyu Zilan’ın kıyısından soruyorum. Zilan Katliamı’nın hafızası benim için yalnızca tarih kitaplarında kalan bir geçmiş değil; aileler üzerinden kuşaktan kuşağa taşınan bir hafıza. Katliamın ardından parçalanan aileler, sürgün edilen çocuklar, kaybedilen yakınlar ve yıllar sonra yeniden toprağına dönenler bu hafızanın parçalarıdır. Bu nedenle Zilan’a baktığımda yalnızca katliamın kendisini değil, katliamdan sonra insanların bu topraklarda nasıl tutunduğunu da görüyorum.
Menekşe Kızıldere yazdı

Beytü'l-Hikme Artık Ateşe Verilmiyor, Sessizce Platformlaşıyor

Mesele yapay zekânın tarihi yeniden yazıp yazmayacağı değildir. Böyle bir iddiayı bugünden kesin olarak ileri sürmek mümkün değildir. Ancak geçmişe erişimin, geçmişin nasıl sınıflandırılacağının ve hangi anlatıların görünür kalacağının giderek birkaç küresel şirketin teknik kapasitesine bağımlı hale gelmesi başlı başına yeni bir iktidar biçimini işaret etmektedir.

Diğer yazarlar

Tümü →