Macaristan Ulusal Meclisi, eski Başbakan Viktor Orbán döneminde görevinden erken alınan ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nde Budapeşte yönetimini mahkum ettiren eski Yüksek Mahkeme Başkanı András Baka’yı ülkenin yeni cumhurbaşkanı olarak seçti.
HABER MERKEZİ- Macaristan siyasetinde Viktor Orbán döneminin hukuki ve siyasi mirasından kopuş adımları ivme kazanıyor. Parlamentoda yapılan gizli oylamada, iktidardaki Tisza Partisi’nin adayı olan 73 yaşındaki hukukçu András Baka, 140 oy alarak ülkenin yeni devlet başkanı oldu. Muhalefetteki Fidesz milletvekillerinin oylamayı boykot ettiği seçim, Péter Magyar liderliğindeki yeni hükümetin anayasal kurumları yeniden yapılandırma hamlesinin simgesel bir aşamasını oluşturuyor.
ORBAN TASFİYE ETMİŞTİ
András Baka, Macar hukuk sisteminde ve uluslararası alanda kıdemli bir yargıç olarak tanınıyor. 1991–2008 yılları arasında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nde (AİHM) Macaristan adına yargıçlık yapan Baka, 2009 yılında Macaristan Yüksek Mahkemesi Başkanlığına seçilmişti.
🇭🇺 Hungary has a new president! The job has gone to a prominent lawyer who was once at loggerheads with Orbán
András Baka is a former president of Hungary’s Supreme Court and a former judge at the European Court of Human Rights.
He is known for his conflict with former Prime… pic.twitter.com/8Mmy7lVqOV
— NEXTA (@nexta_tv) August 11, 2026
Ancak Fidesz hükümetinin 2010 sonrası yargı bağımsızlığını daraltmaya yönelik anayasa düzenlemelerine sert eleştiriler getirmesi, Baka’nın görev süresinin dolmasına üç yıl kala görevden alınmasına yol açtı. Dönemin Başbakanı Viktor Orbán, Yüksek Mahkeme’nin adını anayasal değişiklikle “Kúria” olarak değiştirmiş ve bu kurum değişikliğini gerekçe göstererek Baka’nın görevine erken son vermişti.
Konuyu Strasbourg’a taşıyan Baka, 2014 yılında AİHM nezdinde tarihi bir hukuk zaferi kazandı. Strasbourg yargıçları, Macaristan hükümetinin Baka’yı görevden alma şeklinin adil yargılanma ve ifade özgürlüğü haklarını ihlal ettiğine hükmetmiş, tasfiyenin gerekçesinin Baka’nın hukuki reformlara getirdiği eleştiriler olduğunu tescillemişti.
“YENİ MACARİSTAN İNTİKAM ÜZERİNE KURULAMAZ”
Seçimin ardından parlamentoya hitap eden Baka, cumhurbaşkanlığı makamının sembolik tarafsızlığına ve anayasal denge-denetleme mekanizmalarının korunmasına vurgu yaptı. Son iki on yılda kurumların ciddi zarar gördüğünü ve toplumun bölündüğünü belirten Baka, kabul konuşmasında şu ifadeleri kullandı:
“Son yıllarda yıpranan uluslararası ortaklıklarımızı yeniden inşa etmek ve anayasal düzeni korumak temel önceliğimiz olacak. Ancak unutmamalıyız ki, yeni Macaristan’ı rövanşizm ve intikam duygusu üzerine inşa edemeyiz.”
Baka, 19 Ağustos’ta resmi olarak görevine başlayacak.
Macaristan anayasasına göre cumhurbaşkanlığı büyük ölçüde sembolik yetkilere sahip olsa da yasaları parlamentoya geri gönderme ve Anayasa Mahkemesi’ne taşıma yetkisi taşıyor. Eski bir AİHM yargıcının bu makama getirilmesi, Budapeşte’nin Avrupa Birliği ve NATO müttefikleriyle ilişkileri düzeltme stratejisinin en belirgin mesajlarından biri olarak değerlendiriliyor.
