Trump, Netanyahu ve Zelenskiy ile görüşecek. Trump, Ukrayna’daki savaşı kısa sürede bitireceğini, İran’da ise kısa sürede sonuca ulaşacaklarını iddia etmişti. Ancak her iki savaşın da sonu belirsiz ve Netanyahu ile Zelenskiy’nin Trump’tan beklentileri var.
HABER MERKEZİ – ABD Başkanı Donald Trump, bugün iki kritik görüşme yapacak. İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, yaşamını yitiren Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham’ın cenaze töreni için ABD’de ve her iki isim de Trump ile görüşecek.
Trump, 2025’in Ocak ayında göreve geldiğinde Ukrayna savaşını kısa sürede bitireceğini ileri sürdü ve hem Zelenskiy hem de Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile çeşitli görüşmeler yaptı. Ancak zaman geçtikçe beşinci yılında devam eden bu savaşı bitirmenin o kadar olmayacağı ortaya çıktı ve savaş son aylarda Rusya’nın artan balistik füze saldırıları ile Ukrayna’nın insansız hava araçlarıyla verdiği karşılıkla devam ediyor.
Trump’ın göreve geldikten sonra yüzleşmesi gereken savaşlardan biri de Gazze’deydi. Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırısıyla başlayan ve 74 binden fazla insanın yaşamına mal olan savaşı bitirmek için Trump göreve geldiği yılda Gazze Barış Planı’nın açıkladı ve 10 Ekim 2025’te İsrail ile Hamas arasında ateşkes sağlandı. Plan iki aşamadan oluşuyor, birinci aşamada karşılıklı ateşkes ihlali suçlamaları arasında bitti ve Ocak 2026’da ikinci aşamanın başladığı duyuruldu. Ancak İran’daki savaş Gazze Barış Planı’nın akamete uğrattığı gibi, Trump’ı çok daha geniş bir bölgesel ihtilafla karşı karşıya bıraktı.
Netanyahu’nun Trump ile görüşmesinde İran ve Lübnan’daki gelişmelerin öncelikli gündem maddeleri olması bekleniyor. Beşinci ayında İran ile karşılıklı saldırılar sürüyor ve 18 Haziran’da imzalanan mutabakat zaptına rağmen Hürmüz Boğazı’nda yeniden başlayan çatışmalar, savaşı bitirmeye yönelik girişimleri bir kez daha belirsizliğe sürükledi.
NETANYAHU VE ZELENSKIY WASHINGTON’DA
Trump, bugün Netanyahu ve Zelenskiy’i ağırlayacak. İran ve Ukrayna’daki savaşlar kritik aşamalarda ve Trump’ın her iki liderle olan ilişkileri belirgin şekilde farklı.
Ukrayna’nın Rusya’nın ilerleyişini durdurmasıyla Zelenskiy ile ilişkiler ısındı; Netanyahu ise İran ihtilafında daha geniş kapsamlı bir çözüme yönelik ilerleme kaydedilememesi ve Trump’ın Ortadoğu’ya daha derin bir ABD müdahalesine karşı çıkan bazı destekçilerinin eleştirileri nedeniyle Beyaz Saray’da artan hayal kırıklığı ortamında göreve geldi.
Netanyahu ve Zelenskiy, Trump’ın en yakın müttefiklerinden biri olan ve sık sık Trump’ı Ukrayna savaşına daha fazla destek vermeye ikna etmeye çalışan Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham için düzenlenen anma törenine katılmak üzere Washington’dalar.
Zelenskiy, Washington’a varışında yaptığı açıklamada, Trump ve ekibiyle yapacağı görüşmelerde balistik füze savunması ve ABD ile stratejik iş birliğinin “bir numaralı öncelik” olduğunu söyledi ve “Barışa daha da yaklaşılmalı” dedi.
Hem Ukrayna savaşı hem de Ortadoğu’daki giderek büyüyen çatışma kritik bir dönüm noktasında. İran savaşındaki ateşkesin bozulmasının ardından Trump, diplomasiye bir şans daha vermek için ABD hava saldırılarını durdurduğunu söyledi. Bu arada Zelenskiy, Ukrayna’nın son başarılarından cesaret almış durumda.
Yine de, her iki çatışmanın da sonu görünmüyor.
NETANYAHU YENİDEN SEÇİLMEK İÇİN TRUMP’IN DESTEĞİNİ İSTİYOR
Netanyahu ile Trump arasında iniş çıkışlar yaşandı; Trump zaman zaman İsrail liderinin İran destekli Hizbullah militanlarını zayıflatmak amacıyla Lübnan’daki hedeflere saldırmasını engellemek zorunda kaldı.
Lübnan, Suriye ve Türkiye’yi de ilgilendiriyor | Netanyahu ABD’ye gidiyor: İran en önemli gündem
Haziran ayında gerçekleşen ve önce medyaya sızdırılan, daha sonra da Trump’ın bizzat kamuoyuna doğruladığı, başkanın başbakanı “tamamen deli” olarak nitelendirdiği sert telefon görüşmesi, iki lider arasındaki gerginliği gözler önüne serdi.
Reuters haber ajansına konuşan konuyla ilgili bilgi sahibi kaynaklar, Netanyahu’nun 27 Ekim’deki seçim öncesinde Trump’ın desteğini almayı hedeflediğini söyledi. İki lider arasındaki geleneksel olarak yakın ilişkiyi sergileyen Trump ile yapılacak bir görüşme, kamuoyu yoklamalarında zorlanan Netanyahu’ya ülke içinde yardımcı olabilir.
Netanyahu, Washington’a hareket etmeden önce yaptığı video açıklamasında, “Bu karmaşık zamanlarda hem büyük bir kararlılıkla hem de büyük bir bilgelikle hareket etmeniz gerekiyor. Gündemdeki tüm konuları, özellikle de İran’ı görüşeceğiz. Elbette amacımız hem güvenliğimizi korumak hem de çevremizdeki barış çemberini genişletmektir” dedi.
Beyaz Saray’a göre, Trump İran’daki çatışmanın yanı sıra İsrail ve Lübnan arasındaki gerilimleri de Netanyahu ile görüşecek. Trump, Lübnan Cumhurbaşkanı’nı geçen hafta ağırlamıştı.
Trump’ın İsrail ile Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Fas ve Sudan arasında diplomatik ilişkileri normalleştirmek için arabuluculuk yaptığı bir dizi anlaşma olan Abraham Anlaşmaları’nın da gündeme gelmesi bekleniyor.
TRUMP’A GÖRE, ‘BIBI HARİKA BİR İŞ ÇIKARDI’
Trump, Suudi Arabistan’ı da anlaşmalara dahil etmek istiyor ve geçen hafta krallıkla yapılan sivil nükleer işbirliği anlaşmasını Riyad’ın imzalamasına şart koşmuştu. Riyad ise şu ana kadar Filistin devletine giden bir yol olmadan anlaşmalara katılmayı reddetti.
Trump, dün gazetecilere yaptığı açıklamada, İsrail liderinin lakabını kullanarak, “Bibi harika biriydi. Savaş zamanı başbakanıydı. Birlikte çok iyi işler başardık” dedi.
ZELENSKIY İLE ÇATIŞMIŞTI, ŞİMDİLİK DURUM FARKLI: UKRAYNA PATRIOTLARI İSTİYOR
Zelenskiy ve Trump, Trump’ın ikinci döneminin ilk aylarında defalarca çatışmışlardı, ancak Ukrayna’nın savaşta daha büyük başarılar elde etmesi, özellikle de Rusya’nın petrol endüstrisine yönelik saldırıları artırmasıyla birlikte, ikisi arasındaki ilişkiler son aylarda iyileşti.
Kremlin: Yeni teklifler bekleyeceğiz | Trump, Zelenskiy ile görüşecek: Rusya ile görüşmeler gündemde
Reuters’a konuşan bir kaynağa göre, Zelenskiy’nin Beyaz Saray’da Trump ile muhtemelen gazetecilerin bulunmadığı kısa bir özel görüşme yapması bekleniyor. Ukraynalı bir kaynak ise Patriot füze önleme sistemlerinin en büyük öncelik olduğunu söyledi. Kaynak, “Her gün saldırılar yaşıyoruz, bu yüzden Trump ve ekibinin Patriot füzeleri satın almamıza izin vermesi için ‘onayına’ ihtiyacımız var. Hayat kurtarmak en büyük önceliğimiz” dedi.
Zelenskiy’nin, Trump’tan acilen ihtiyaç duyulan hava savunma yetenekleri ve Amerika Birleşik Devletleri ile insansız hava aracı anlaşmasının tamamlanması konusunda baskı yapması bekleniyor. İki liderin ayrıca Trump’ın NATO zirvesinde Ukrayna’ya Patriot önleme füzeleri üretme lisansı verme sözünü de görüşmesi muhtemel.
Zelenskiy geçen hafta ABD elçileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile Rusya ile yeniden başlayacak barış görüşmeleri olasılıkları hakkında konuştu ve Ukraynalı ve ABD’li yetkililerin önümüzdeki günlerde Amerika Birleşik Devletleri’nde bir araya gelebileceğini söyledi.
Reuters’a konuan Beyaz Saray yetkilisi, “Başkan Trump, Başkan Zelenskiy ile Rusya ve Ukrayna arasındaki devam eden barış sürecini görüşecek. Savaşın sona ermesinin zamanı geldi” dedi.
Beyaz Saray görüşmesinin ardından Zelenskiy’nin, 100 senatörün tamamıyla görüşmek üzere ABD Kongre Binası’na gitmesi bekleniyor.
Ziyareti, Pentagon’dan milletvekillerine gönderilen bir mektubun, Trump yönetiminin Ukrayna’ya yardım için ayrılan 400 milyon dolarlık bütçeyi 2029 mali yılına kadar tamamlamayacağını Kongre’ye bildirmesinin ardından gerçekleşti; oysa Kiev, Rus füze saldırılarını püskürtmek için ihtiyaç duyduğu silahlarda kritik derecede azalma yaşıyor.
