BIG_TP
Bluesky Social Icon
Gerçeğe yeni ses
Nûmedya24

Alpler’de buzul kaybı hızlandı

5 yılda yüzde 20'lik erime endişelendiriyor

Alpler’de buzul kaybı hızlandı
🎧 Haberi dinle0:00 / --:--

İsviçre buzulları 2026’da buz hacimlerinin yüzde 5,5’ini kaybetti. Bilim insanlarına göre son beş yıldaki toplam kayıp yaklaşık yüzde 20’ye ulaştı. Yetersiz kış karı ve yaz aylarındaki aşırı sıcaklıklar, Alpler’deki erimeyi hızlandırıyor.

HABER MERKEZİ- İsviçre’deki buzullar, iklim krizinin Alpler üzerindeki etkisini bir kez daha ortaya koyan ölçekte küçüldü. İsviçre Buzul İzleme Ağı (GLAMOS) ile İsviçre Bilimler Akademisi’ne bağlı Kriyosfer Gözlem Komisyonu’nun yeni verilerine göre, buzullar 2026’da hacimlerinin yüzde 5,5’ini kaybetti. Bu, ölçümlerin başlamasından bu yana kaydedilen en büyük ikinci yıllık kayıp. Son beş yıldaki toplam kayıp ise yaklaşık yüzde 20.

EN SICAK KIŞ REKORLARI

2025-2026 kışı boyunca İsviçre’nin bütün rakımlarında kar kalınlığı uzun dönem ortalamasının altında kaldı. Kasım 2025 ile Nisan 2026 arasındaki kış, ölçümlerin başladığı dönemden bu yana en az kar yağışı görülen 10 kıştan biri oldu.

Mayıs-eylül döneminde ise her ay kurak koşullar ve en az bir sıcak hava dalgası yaşandı. Sıfır derece sınırı 76 gün boyunca 4 bin metrenin üzerinde kaldı. Bu süre uzun dönem ortalamasının iki katından fazla ve rekor düzeyde.

Kış karı, buzullar açısından yalnızca yeni buz oluşumu için değil, mevcut buz kütlesini yaz güneşinden koruduğu için de kritik. Kar örtüsünün erken kaybolması, doğrudan buzun erimesini hızlandırıyor. ETH Zürih’ten buzulbilimci Matthias Huss’a göre 2026’daki koşullar, buzulların uzun vadeli varlığını sürdüremeyeceği bir tabloya işaret ediyor.

BAZI BUZULLARDA REKOR KAYIP

2026’da İsviçre’deki buzulların ortalama kalınlığı 2,5 ila 4 metre azaldı. Bazı buzul dillerinde kayıp 10 metreye kadar çıktı.

Alpler’in en büyük buzulu olan Aletsch ile Allalin, Clariden ve Rhône buzullarında ölçüm tarihinin en yüksek erime miktarlarından bazıları kaydedildi. Tsanfleuron Buzulu’nda ise ortalama kalınlık kaybı 4 metreyi aştı.

Bu tablo, 2022’de kırılan erime rekorunun ardından geliyor. 2022’de İsviçre buzullarındaki hacim kaybı yüzde 5,9’a ulaşmıştı. 2023’teki kayıp da yüzde 4,4 olarak ölçülmüştü.

Buzulların hızla erimesinin kısa vadede bir başka sonucu var: Yaz aylarında su kaynaklarına katkı sağlıyorlar.

Bilim insanları, yalnızca temmuz-eylül döneminde İsviçre buzullarından yaklaşık 2,2 trilyon litre su açığa çıktığını hesaplıyor. Bu miktar, İsviçre’deki hanelerin yıllık içme suyu tüketiminin dört katından fazla.

Ancak bu durum uzun vadede sürdürülebilir değil. Buzullar küçüldükçe, aşırı sıcak dönemlerde sağlayabilecekleri erime suyu da azalıyor. İsviçre buzulları Ren ve Rhône gibi Avrupa’nın önemli nehirlerinin yaz aylarındaki su rejimine katkıda bulunuyor.

AFP‘nin haberine göre GLAMOS ve İsviçre Bilimler Akademisi, mevcut iklim koşullarının sürmesi halinde Alpler’deki buzulların uzun vadede varlıklarını koruyamayacağını belirtiyor.

Araştırmacılar açısından asıl dikkat çekici nokta artık yalnızca tek tek yıllardaki rekorlar değil. Aşırı erime yılları daha sık yaşanıyor ve buzulların toplam hacmi küçüldükçe aynı miktardaki buz kaybı toplam kütle içinde daha büyük bir pay oluşturuyor.

İsviçre’nin resmi iklim araştırma kurumu da buzulların erimesinin gelecekte hızlanacağını ve Alpler’deki buz alanlarının önemli bölümünün yüzyıl sonuna kadar ortadan kalkabileceğini öngörüyor.

Benzer Haberler

Almanya’da bir mülteci intiharı iddiası daha

Nusaybinli Delil Arslan ormanda ölü bulundu

Çok sayıda işçi yaralandı

İzmir’de fabrikada patlama

53 kişi hayatını kaybetmişti

Reyhanlı saldırısı faillerinden Ömer el-Hatip yakalandı

Süreç ve fon krizine de değindi

Erdoğan: Bu dönem anayasa teşebbüsü için en ideal dönemdir

‘Yeni anayasa ihtiyacı ertelenemez’

Kurtulmuş sürece değindi: TBMM’ye üç sorumluluk düşmektedir

‘İzleme komisyonu kapsayıcı olmalı’

Doğan: Öcalan’ın rolü resmiyette yerine getirilmeli

Özel’den Erdoğan’a fon krizi tepkisi:

'Ya istifa etmeli ya sandığı getirmeli'