Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi, Türkiye’nin AİHM kararlarını uygulamasına ilişkin Gurban Grubu dosyasını 1-3 Aralık tarihlerindeki toplantısında değerlendirecek. Dosyanın Eylül gündemine alınmaması hukuk örgütlerinin tepkisine yol açmıştı.
HABER MERKEZİ- Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) Türkiye hakkında verdiği kararların uygulanmasını denetlediği Gurban Grubu dosyasını Aralık ayında yeniden ele alacak. Dosya, özellikle ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarında koşullu salıverilme ya da cezanın gözden geçirilmesi imkanını ifade eden “umut hakkı” kapsamında değerlendiriliyor.
Komitenin 15-16 Eylül 2026 tarihlerindeki 1569’uncu toplantısında kabul edilen gündem listesine göre, Türkiye’ye ilişkin Gurban Grubu dosyası 1-3 Aralık’ta yapılacak 1577’nci toplantıda görüşülecek. Bilgi, Jinnews tarafından duyuruldu.
Bakanlar Komitesi, dosyayı en son Eylül 2025’te ele almıştı. Türkiye’den gerekli yasal ve diğer tedbirleri almasını isteyen Komite, uygulamadaki gelişmelere ilişkin bilgilerin Haziran 2026 sonuna kadar iletilmesini talep etmişti.
Bu nedenle dosyanın Eylül 2026’daki İnsan Hakları toplantısında yeniden değerlendirilmesi bekleniyordu. Ancak Gurban Grubu, Komite’nin Eylül ayı gündemine alınmadı. Bu durum hukuk örgütleri ve demokratik kamuoyunun tepkisine neden oldu.
Eylül toplantısı öncesinde çeşitli hukuk örgütleri ile 13 baro, Bakanlar Komitesi’ne ortak bir bildirim gönderdi. Bildirimde AİHM kararlarının uygulanması ve kararların uygulanmasını denetleyen mekanizmanın etkin biçimde işletilmesi talep edildi.
AİHM HANGİ İHLALLERİ TESPİT ETTİ?
Gurban Grubu, AİHM’in Türkiye hakkında özellikle şartlı tahliye imkanı bulunmayan ağırlaştırılmış müebbet hapis cezaları ve uzun yargılamalara ilişkin kararlarının uygulanması kapsamında izleniyor.
Mahkemenin ilgili kararında AİHS’nin 3’üncü maddesi kapsamında “işkence ve kötü muamele yasağı”nın ihlal edildiği sonucuna varıldı. İhlalin gerekçelerinden biri, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasının infazında hükümlünün cezasının gözden geçirilmesini veya koşullu salıverilmesini sağlayacak bir mekanizmanın bulunmamasıydı. Bu durum AİHM’in “umut hakkı” içtihadıyla bağlantılı.
Dosyada ayrıca AİHS’nin 6’ncı maddesinin 1’inci fıkrası kapsamında, ceza yargılamasının makul sürede tamamlanmaması nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği belirtildi.
AİHS’nin 13’üncü maddesi bakımından ise yargılamaların uzunluğuna karşı iç hukukta etkili bir başvuru yolunun bulunmaması nedeniyle ihlal tespit edildi.
Gurban Grubu, Türkiye’de şartlı tahliye imkânı olmaksızın verilen ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarına ilişkin Öcalan No. 2, Kaytan ve Boltan kararlarının da yer aldığı uygulama grubunun parçası.
