20 Kasım 2026 Nûmedya24
Dünya

İran'da yeni protesto dalgası büyüyor

"Yoksulluk, yolsuzluk, enflasyon: Devrilene kadar yürüyoruz"

Awdenan'da 13 petrol işçisinin hayatını kaybettiği otobüs kazasına tepkiler hükümet karşıtı gösterilere dönüştü. Güvenlik güçlerinin müdahalesinde yaralananlar ve gözaltına alınanların sayısı artıyor.

HABER MERKEZİ- İran’ın İlam eyaletine bağlı Kürt kenti Awdenan'da14 Kasım’da petrol tesisinde çalışan 13 kişinin hayatını kaybettiği otobüs kazasının ardından başlayan protestolar sürüyor. Gösterilere rejim güçlerinin saldırırken, yaralananlar ve gözaltına alınanlar var.

Güvenlik güçlerinin müdahalesiyle büyüyen öfke, İran yönetiminden hesap sorulması talebine dönüştü.

The Amargi haber sitesinde Mahtab Mahboub imzalı haberde, 17 Kasım'da sokağa çıkan halk, İlam Valisi Ahmad Karami ile milletvekili Sara Fallahi’nin istifasını istedi. Eylemler ilerledikçe sloganlar da değişti: Ekonomik sorunlara ve siyasi yönetime tepki gösteren kalabalık, “Yoksulluk, yolsuzluk, enflasyon; devrilene kadar yürüyoruz” ve “Diktatöre ölüm” sloganları attı.

AWDENAN'DA EN AZ 10 KİŞİ GÖZALTINDA

Awdenan'daki protestoların ardından en az 10 kişi gözaltına alındı. Gözaltına alınanlar arasında 15 yaşında bir çocuk da bulunuyor. Hengaw İnsan Hakları Örgütü, toplam gözaltı sayısının henüz bilinmediğini açıkladı.

Gözaltına alınanların nerede tutulduğu ve sağlık durumlarının ne olduğu konusunda ailelerine bilgi verilmiyor. Yetkililerin, gözaltındakilerin aileleriyle görüşmesine ve avukatlarına erişmesine de izin vermediği bildirildi.

İnsan hakları kuruluşları, protestolara müdahale etmek üzere özel polis birliklerinin görevlendirildiğini bildirdi. Güvenlik güçlerinin göstericilere karşı göz yaşartıcı gaz ve saçma atan silahlar kullandığı belirtildi. Awdenan'da internet erişiminin kesintiye uğradığına ilişkin haberler de paylaşıldı.

PROTESTO GÖRÜNTÜLERİNDEKİ SLOGANLAR GERÇEKTEN ATILDI MI?

Awdenan'daki gösterilere ait videolarda duyulan sloganlar ise ayrı bir tartışma konusu. Görüntülerin bazı versiyonlarında “Diktatöre ölüm” sloganı duyulurken, sosyal medyada paylaşılan başka versiyonlarda “Şah çok yaşa” ve “Pehlevi geri dönecek” ifadeleri yer alıyor.

Kimi sosyal medya kullanıcıları, Iran International'ı göstericilerin hükümet karşıtı sloganlarının üzerine Pehlevi yanlısı sesler eklemekle suçluyor. Kanalın ses kayıtlarını doğrulamadan yayımladığı yönünde eleştiriler de yapıldı. Euronews Persian ise dolaşımdaki bazı videoların seslerinin sonradan eklenmiş veya değiştirilmiş olabileceğine dikkat çekiyor.

BENZER İŞLER OCAK PROTESTOLARINDA DA VARDI

İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı'nın (HRANA) ocak ayındaki protestoların ilk 50 gününü kapsayan raporunda da benzer tespitlere yer verildi. Raporda, bazı gösteri görüntülerine sonradan ses eklendiği ve protestoculara ağırlıklı olarak Pehlevi yanlısı sloganlar atfedildiği belirtildi.

İran'daki çevrimiçi propaganda faaliyetlerini inceleyen araştırmacılar da sosyal medyada koordineli kampanyalara dikkat çekiyor. Bu kampanyalarda rejim değişikliği çağrılarının ve Rıza Pehlevi'ye desteğin öne çıkarıldığı belirtiliyor.

Toronto Üniversitesi bünyesindeki Citizen Lab'in 2025 tarihli araştırmasında, İran'da ayaklanma ve sivil itaatsizlik çağrılarını yaymayı amaçlayan “Prisonbreak” adlı koordineli bir kampanya tespit edilmişti. Social Forensics araştırmacıları da Farsça sosyal medya tartışmalarında eşgüdümlü hareket ettiği veya sahte faaliyet yürüttüğü değerlendirilen binlerce hesap belirlemişti.

İlgili Haberler

Anasayfa