18 Kasım 2026 Nûmedya24
Politika

Savunma bütçesinde yüzde 229 artış

Toplam bütçenin yüzde 12'si güvenlik ve savunmaya

Savunma Bakanlığı bütçesine 2027 yılı için ayrılması planlanan ödenek, bir önceki yıla göre yüzde 86,2 artışla 1 trilyon 532 milyar 647 milyon TL’ye çıkarılırdı. Savunma Sanayii Destekleme Fonu'nun silah ve mühimmat harcamaları yüzde 229 arttı.

HABER MERKEZİ - Meclis Plan ve Bütçe Komisyonu’nda görüşmeleri süren 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi’nde, en dikkat çekici artışlardan biri bu yıl da savunma ve güvenlik harcamalarında yaşandı.

BİR YILDA 710 MİLYAR LİRALIK ARTIŞ

2026 yılı bütçesinde 822 milyar 930 milyon TL olan Savunma Bakanlığı ödeneği, 2027 teklifinde 710 milyar TL’lik net artışla 1 trilyon 532 milyar 647 milyon TL’ye yükseltildi. 230 kamu idaresinin yer aldığı genel bütçeden tek başına yüzde 5,2 oranında pay alan bakanlık, en fazla ödenek aktarılan 5’inci kurum oldu. 2023 yılında yüzde 4,1 olan genel bütçe payının 4 yılda ulaştığı bu seviye, güvenlikçi politikaların mali faturasını da görünür kıldı.

OVP'YE GÖRE ARTIŞ DEVAM EDECEK

MA'da yer alan habere göre; Orta Vadeli Program (OVP) verilerine bakıldığında, bu tırmanışın önümüzdeki yıllarda da hız kesmeyeceği görülüyor. Programa göre bakanlık bütçesinin 2028’de 1 trilyon 799 milyar TL’ye, 2029’da ise 2 trilyon 65 milyar TL’ye çıkarılması öngörülüyor. Buna göre, 2026-2029 dönemindeki toplam artış yüzde 151’i bulacak.

HER 100 LİRANIN 61 LİRASI OPERASYON GİDERİNE

Bütçe cetvelleri incelendiğinde, 1,53 trilyon TL’lik kaynağın büyük bölümü doğrudan operasyonel harcamalara ve askeri tedariklere aktarılacak. Bakanlık bütçesinin en büyük kalemini “mal ve hizmet alımları” oluşturuyor. Mal ve hizmet alım giderleri için yaklaşık 936,6 milyar TL ayrıldı. Bu tutar, 2026 yılındaki 362,7 milyar TL’ye kıyasla önemli bir sıçrama gösteriyor.

Personel giderleri için 501 milyar 511 milyon 431 bin TL, sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderleri için ise 61 milyar 527 milyon 28 bin TL planlandı. Böylece personel ve ilgili giderler toplam bakanlık ödeneğinin yaklaşık üçte birini oluşturuyor. Artışın yüzde 80,9’u ise mal ve hizmet alımlarından kaynaklanıyor.

SİLAH VE MÜHİMMAT ALIMLARINDA ARTIŞ

Savunma Bakanlığı, güvenlik bütçesi ve SSDF için öngörülen harcamalarla silah, mühimmat, silah sistemleri ve diğer savunma araçları alımlarına ilişkin ödeneklerde yüzde 229 artış yapıldığı görülüyor. Bu kalemler ve harcamalar ise 2027 bütçesindeki en dikkat çekici yükseliş olarak öne çıkıyor. Artış; yeni platformların tedariki, mevcut sistemlerin modernizasyonu ve farklı harekât ihtiyaçlarına yönelik ekipman temini için planlandı. İnsansız savaş uçakları, "HÜRJET" ve "ÇELİKKUBBE" hava savunma mimarisinin bileşenleri gibi projeler de bu çerçevede değerlendiriliyor.

BÜTÇE DIŞI FONLAR MECLİS DENETİMİNDEN KAÇIRILIYOR

Resmi bütçede yer alan bina, tesis ve doğrudan makine-teçhizat alımlarını içeren "Sermaye Giderleri" kalemine sadece 8,1 milyar TL (yüzde 0,53) ayrılması dikkat çekti. Resmi bütçenin dışına bakıldığında ise; İHA ve SİHA alımları, savaş uçağı modernizasyonları ve ağır silah tedarikleri gibi devasa maliyetli projelerin merkezi bütçe cetvellerinde görünmemesi, bu harcamaların Savunma Sanayii Destekleme Fonu (SSDF) gibi Meclis denetimi dışındaki fonlar üzerinden finanse edildiğini ortaya koydu. Bu durum, gerçek savaş ve silahlanma harcamalarının Meclis’e sunulan 1,53 trilyon TL’lik rakamın üzerinde olduğunu gösterirken, SSDF harcamaları dikkate alındığında açığa çıkan yüzde 229'luk artış da görünmez kılınıyor.

AELSAN, TUŞAS, BAYKAR... SAVUNMA ŞİRKETLERİNE MİLYARLAR AKIYOR

Aselsan, Roketsan, Tusaş, MKE ve Baykar gibi askeri sanayi şirketlerine aktarılan para, genel bütçe dışında tutulan ve Merkez Bankası nezdinde yönetilen SSDF üzerinden sağlanıyor.

Evrensel'de yer alan habere göre, bütçe teklifinin 10. maddesi, silah alımları ve NATO altyapı yatırımlarında bütçe ödenekleriyle birlikte SSDF kaynaklarının da kullanılmasına imkan tanıyor.

Sayıştay verilerine göre, SSDF’nin geliri 2025’te yüzde 73.8 artışla 374.5 milyar liraya; bu paranın yüzde 99’unun harcandığı ve çoğunluğu silahlara giden mal ve hizmet alım gideri ise 275.2 milyar liraya çıktı.

Bütçenin diğer yüzünde ise askeri sanayi şirketlerinin hızla büyüyen kârları var.

Aselsan’ın 2026 yılının ilk dokuz ayındaki net kârı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 75.1 artarak 15.1 milyar liradan 26.5 milyar liraya kadar yükseldi. Şirketin aynı dönemdeki 151.5 milyar liralık toplam gelirinin yüzde 42’sine denk gelen 63.9 milyar liralık kısmı doğrudan Savunma Sanayii Başkanlığına yapılan satışlardan elde edildi ve elindeki bekleyen sipariş tutarı 30.7 milyar dolara ulaştı.

Baykar 2025 için 2,5 milyar dolar gelir açıklarken, Tusaş’ın üretimden satışları 140.9 milyar lirayı buldu.

Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, geçtiğimiz ay katıldığı bir çalıştayda, yıl başından bu yana askeri sanayide 15 milyar dolarlık yeni sözleşme imzalandığını söyledi. Görgün, Aselsan, Roketsan, Tusaş, Havelsan ve STM’nin yurt içindeki alt yüklenicilerine verdiği ve henüz tamamlanmamış siparişlerin tutarının da 13.4 milyar doları aştığını açıkladı.

İlgili Haberler

Anasayfa