İstanbul’da tedavi gördüğü hastanede iki gün önce yaşamını yitiren felsefeci, akademisyen ve insan hakları savunucusu Prof. Dr. İoanna Kuçuradi için Maltepe Üniversitesi’nde tören düzenlendi. Törende Kuçuradi’nin insan hakları, etik ve felsefe alanındaki çalışmaları anılırken, konuşmacılar düşüncelerinin ve bıraktığı mirasın yaşatılacağını vurguladı.
HABER MERKEZİ – Türkiye Felsefe Kurumu Başkanı, Dünya Felsefe Kuruluşları Federasyonu Onursal Başkanı, Maltepe Üniversitesi Felsefe Bölüm Başkanı ve Maltepe Üniversitesi İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi kurucusu Prof. Dr. İoanna Kuçuradi için üniversitede cenaze töreni düzenlendi.
Maltepe Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yusuf Aksar, törende yaptığı konuşmada, “hocaların hocası” Prof. Dr. İoanna Kuçuradi’yi son yolculuğuna uğurlamak üzere derin bir hüzünle toplandıklarını söyledi.
Kuçuradi’nin yalnızca bir filozof olmadığını belirten Aksar, “Felsefeyi hayatın içine taşıyan, insan olmanın ve insan kalmanın en büyük erdem olduğunu savunan, adeta Yunus Emre’nin ‘insanı insan olduğu için sevmeyi’ şiar edinen anlayışının günümüz dünyasındaki en önemli temsilcilerinden birisiydi” diye konuştu.
Kuçuradi ile ilk karşılaşmasının 2000’li yılların başında Ankara’da Hacettepe Üniversitesi Beytepe Kampüsü’ndeki İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi’nde gerçekleştiğini anlatan Aksar, daha sonra Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde birlikte çalıştıklarını belirtti.
Aksar, “O günden bugüne birçok Birleşmiş Milletler ve Avrupa Konseyi toplantılarında ülkemizi birlikte temsil etme fırsatı bulduğumuz Kuçuradi hocamıza ne kadar teşekkür etsek azdır” dedi.
Kuçuradi’nin bıraktığı mirasın üniversitede yaşamaya devam edeceğini belirten Aksar, “Hocamızın bizlere bıraktığı insan sevgisi mirasının üniversitemizin ‘Düşüncede özgür, eğitimde çağdaş, bilimde evrensel’ mottosu ile her daim yaşayacağına olan inancım tamdır” ifadelerini kullandı.
ÇOTUKSÖKEN: KUÇURADİ DEMEK HER ŞEYDEN ÖNCE ÇALIŞMAK DEMEK
Prof. Dr. Betül Çotuksöken, Kuçuradi ile Maltepe Üniversitesi’nde 30 yıla yaklaşan, Türkiye Felsefe Kurumu’nda ise 40 yılı aşkın bir geçmişe dayanan bağları bulunduğunu belirtti.
Kuçuradi’nin kendisi için ne ifade ettiğini anlatan Çotuksöken, “Kuçuradi demek, bana göre her şeyden önce çalışmak demek. Daha geçen hafta bile dersiyle ilgili konuştuk; pazartesi akşamları verdiği ‘İnsan Hakları: Kavram ve Çeşitleri’ başlıklı dersi için konuştuk. Her şeyden önce çalışmak demek gerçekten. Vazgeçmemek demek, inatçı olmak demek… Sözleri arasına bunu da sıkıştırırdı hoca. Örgütlemek demek, kurumsallaştırmak demek. Her zaman amaç koymak ve amacından hiçbir şekilde ödün vermemek demek” diye konuştu.
Kuçuradi’nin olayları gözlemleme ve kavramsal ayrımlar yapma yaklaşımına değinen Çotuksöken, insan hakları ve etik anlayışını ise şu sözlerle anlattı:
KUÇURADİ YAŞAM MERKEZİ PROJESİ HIZLANDIRILACAK
Maltepe Belediye Başkanı Esin Köymen, İstanbul Büyükşehir Belediyesi ile birlikte “İoanna Kuçuradi Yaşam Merkezi” projesi hazırladıklarını belirtti.
Köymen, “Büyükşehir Belediyemizle birlikte bir ‘İoanna Kuçuradi Yaşam Merkezi’ projemizi hazırlamıştık ve temel atma töreninde kendisini de davet edip aslında sürprizi onunla paylaşacaktık. Ne yazık ki bunu gerçekleştiremedik ama onunla gerçekleştiremedik, onun adına bundan sonra bu projemizi hızlı bir şekilde hayata geçirmek için çalışmalarımızı hızlandıracağımızı sizlere ifade etmek isterim” dedi.
Köymen, Kuçuradi’nin ailesine, öğrencilerine ve çalışma arkadaşlarına başsağlığı dileyerek, “Türkiyemizin başı sağ olsun, bence dünyanın başı sağ olsun” diye konuştu.
ASLAN: ASIL MESELE BİZE BENZEMEYENİN HAKKINI SAVUNABİLMEKTİR
İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Nuri Aslan, Kuçuradi’nin insan hakları alanındaki yaklaşımına dikkati çekerek, “İnsan yalnızca insan olduğu için değerlidir” sözünü hatırlattı.
Aslan, “Ömrü boyunca bize çok temel ama zaman zaman unuttuğumuz bir hakikati hatırlattı: ‘İnsan yalnızca insan olduğu için değerlidir.’ Onun şu sözü bunu ne güzel anlatıyor: ‘Marifet, sevdiğimiz insanların da insan haklarını ve sevmediğimiz insanların da insan haklarını korumaktır. Dostlarımızınkini değil, dostlarımızınkini zaten koruyoruz. Arkadaşımız olan, yoldaşımız olan herkesin yanındayız. Önemli olan karşı fikirdeki insanların da düşünceleriyle yargılamamak ve onları da korumaktır’ diyor. Çünkü dostumuzun hakkını savunmak çok kolay. Asıl mesele bize benzemeyenin hakkını savunabilmektir” ifadelerini kullandı.
Kuçuradi’nin düşüncelerinin yaşamaya devam edeceğini belirten Aslan, “Asıl mesele hiçbir ayrım yapmadan insanın onuruna sahip çıkabilmektir. Kendisine sözümüz olsun; ömrümüz yettikçe insan onurunu korumak için büyük bir mücadeleye devam edeceğiz. Bazı insanlar gider ama düşünceleri yaşamaya devam eder. Bazı hocaların dersi ise bir ömür boyu sürer, asırlara yayılır. İoanna Kuçuradi Hocamızın dersi bundan sonra da devam edecek bütün dünyada” dedi.
UYGUR: DEVAM ET’İ ÖĞRETTİ, HER ZAMAN DEVAM ET
Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Felsefesi ve Sosyoloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Gülriz Uygur, Kuçuradi’nin 40 yıldır hayatında olduğunu belirterek, “Ben hocanın öğrencisiyim, hocanın arkadaşı oldum, sonra hocanın akrabası oldum” dedi.
Kuçuradi ile tanışmasını anlatan Uygur, hukuk fakültesinden mezun olduktan sonra felsefe öğrenmek istediğini ve hocası Adnan Güriz’in kendisini Hacettepe Üniversitesi Felsefe Bölümü’nde Kuçuradi’nin odasına gönderdiğini söyledi.
Uygur, o günü şu sözlerle anlattı:
Kuçuradi ile arasındaki bağın zaman içinde geliştiğini belirten Uygur, Kuçuradi’nin hukuk fakültelerinde insan haklarının öğretilmesi konusunda kendisine öncülük ettiğini söyledi.
Uygur, “Hoca bana sordu, daha yeni bir asistanken Ankara Hukuk’ta: ‘Neden insan haklarını Hukuk Fakültesi’nde öğretmiyorsunuz?’ ‘Hocam’ dedim ‘Ben küçük bir asistanım, ben ne yapabilirim?’ ‘Yaparsın’ dedi” ifadelerini kullandı.
Bu yaklaşımın ardından etik temelli hukuk eğitimi konusunda çalışmalar yaptıklarını belirten Uygur, “İlk mottomuz hocayla beraber ‘Erdem sahibi olmadan hukukçu olunmaz’dı” dedi.
Kuçuradi’nin eğitim anlayışını anlatan Uygur, “Nerede ihtiyaç varsa orada ders var, onu öğretti. ‘Devam et’i öğretti, her zaman devam et, arkana bakmadan devam et” diye konuştu.
Uygur, Kuçuradi’nin açtığı yolda hukuk fakültelerinde “Hukuk ve Etik” ile “Hukuk ve Meslek Etikleri” derslerinin zorunlu hale geldiğini belirterek, “Etik değerler eğitimini hukukta yapıyoruz, yapacağız, devam edeceğiz. Erdem sahibi olmadan hukukçu olunmazı hayata geçireceğiz” dedi.
Kuçuradi’nin kendisine “İoanna Kuçuradi Müzesi’ni kur” dediğini aktaran Uygur, sözlerini şöyle tamamladı:
“Bizimle beraber, hep beraber bu İoanna Kuçuradi Müzesi’ni hayata geçirip bu değerleri hep beraber yayma görevini yapacağız. Bu bizim ödevimiz. Hocamla beraber biz başka bir şekilde, farklı bir yaşantıyı deneyimleyerek ama onun öncülüğünde hep beraber devam edeceğiz. Doğum günün kutlu olsun hocam.”
KABOĞLU: “KUÇURADİ ARAMIZDA” KİTABINI YAZALIM
İstanbul Barosu Başkanı Prof. Dr. İbrahim Kaboğlu, Kuçuradi ile İnsan Hakları Ulusal Komitesi Başkanı olduğu dönemde hapishaneleri ziyaret ettiklerini; kadın, çocuk ve yaşlı mahpuslarla görüşerek sorunlarını dinlediklerini ve çözüm önerileri ürettiklerini anlattı.
Kuçuradi’nin insan hakları alanındaki çalışmalarının genç kuşaklara aktarılması gerektiğini belirten Kaboğlu, “Bir zamanlar Türkiye’de bunlar da yapıldı, insan hakları alanında çok önemli etkinlikler yapıldı denildiği zaman Kuçuradi hemen akla gelmeli ve bu genç kuşaklara anlatılmalıdır” dedi.
Kuçuradi’nin İnsan Hakları Danışma Kurulu görevini de aksatmadan yürüttüğünü belirten Kaboğlu, geleceğe yönelik müze ve yaşam evi projelerinin konuşulduğunu hatırlattı.
Kaboğlu, “Ben şu vaatte, Betül Hoca’nın huzurunda bulunulmasını öneriyorum: ‘Çağın Olayları Arasında’ başlıklı, kendisine çıkardığımız, kendi adına yazdığımız armağan kitabın ikincisi yeniden basılsın ama ikincisi ‘Kuçuradi Aramızda’ kitabını yazalım bugünkü toplantıdan da esinlenerek. Aramızda…” diye konuştu.
Kuçuradi, Maltepe Üniversitesi’ndeki törenin ardından Şişli Rum Ortodoks Mezarlığı’nda son yolculuğuna uğurlanacak.
İ
OANNA KUÇURADİ KİMDİR?
Çorum doğumlu bir anne ile ailesi Sakız Adası’ndan göçmüş bir babanın 1936 yılında İstanbul’da dünyaya gelen çocuğu olan İoanna Kuçuradi, 1954’te Zapyon Kız Lisesi’nden, 1959’da İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü’nden mezun oldu. Eğitim hayatına devam eden Kuçuardi 1970 yılında doçentlik unvanını aldı.
1978’de ise profesör oldu. 1969 yılında Hacettepe Üniversitesi Felsefe Bölümü’nün kuruculuğunu üstlendi. 2003 yılında emekliliğe ayrılıncaya dek Felsefe Bölüm Başkanlığı görevine devam etti. Emekliliğinin ardından 2006 yılında Maltepe Üniversitesi Felsefe Bölümü’nde de dersler veren Kuçuardi, pek çok esere de imza attı.
Kaleme aldığı eserler arasında “İnsan ve Değerleri”, “İnsan Hakları: Kavramları ve Sorunları”, “Adaletin Gerektirdiği Hukuk”, “Schopenhauer ve İnsan” ve “Nietzsche ve İnsan” yer alıyor.
Kuçuradi, Goethe Madalyası, Fransa Onur Nişanı (Légion d’Honneur), Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) Hizmet Ödülü ve Uluslararası Aristoteles Ödülü dahil olmak üzere pek çok ulusal ve uluslararası ödüle layık görülmüştü.







