ABD Başkanı Trump, İran’ın görüşme talebinde bulunduğunu belirterek iki ülke arasında yarın Doha’da yeni bir görüşme gerçekleştirileceğini açıkladı. İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan da İran’ın dondurulmuş mal varlıklarından 6 milyar doların Katar aracılığıyla iletileceğini duyurdu.
HABER MERKEZİ – ABD ile İran arasında 17 Haziran’da imzalanarak uygulanmaya başlanan mutabakatın ardından kalıcı barışın sağlanması amacıyla İsviçre’de başlayan görüşmelerin devam edeceği açıklandı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile görüşme yapılacağını açıkladı. Sosyal medya hesabından açıklama yapan Trump, “İran görüşme talep etti, görüşme yarın Doha’da olacak” dedi.
Trump’ın paylaşımından kısa süre sonra Beyaz Saray Basın Sözcüsü Karoline Leavitt, Fox News’e açıklamalarda bulundu. Leavitt, “Özel Temsilci Witkoff ve Jared Kushner, mutabakat zaptı görüşmelerine devam ederken bu hafta üst düzey toplantılar için Doha’ya uçacaklar. Bu üst düzey görüşmelerin yanı sıra teknik görüşmeler de yapılacak” dedi. Leavitt, Hürmüz Boğazı’nda yaşanan çatışmalara ilişkin ise, “Bizim açımızdan, ateşkesin gereğini yerine getiriyoruz. Şiddete şiddetle karşılık verilecektir” diye konuştu.
ABD ve İran, dört aylık çatışmayı sona erdirmeyi amaçlayan 14 maddelik bir mutabakat zaptı imzaladı. Bu zapt kapsamında her iki taraf da düşmanlıkları durdurmayı ve dünyanın petrol ve sıvılaştırılmış doğal gazının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmayı kabul etti.
Ancak hafta sonu karşılıklı saldırılar, kırılgan anlaşmayı rayından çıkarmakla tehdit etti. Perşembe günü İran’ın bir kargo gemisine füze isabet ettirmesinden bu yana birkaç gün süren saldırı ve karşı saldırıların ardından görüşmelere geri dönülecekti; hem ABD hem de İran, geçici ateşkesi bozmakla birbirini suçluyordu.
Leavitt, “Amerika Birleşik Devletleri’nin, başkanın talimatıyla, ticari gemilere yönelik saldırılara karşılık verdiğini ve bunun devam edeceğini biliyoruz, ancak umarız bunu görmeyiz. Başkan açıkça barış sürecinin işlemesini istiyor” dedi.
Kırılgan mutabakat zaptından sonra | Hürmüz’de gerilim arttı: ABD ve İran’dan karşılıklı saldırılar
PEZEŞKİYAN: SERBEST BIRAKILAN 6 MİLYAR DOLAR KATAR ÜZERİNDEN İLETİLECEK
Öte yandan İran, dondurulmuş mal varlıklarının üzerindeki engeller kaldırılmadan görüşmelerin devam etmeyeceğini açıklamıştı.
İran Cumhurbaşkanı Mesut Pezeşkiyan, bugün yaptığı açıklamada İran’ın dondurulmuş 6 milyar dolarının serbest bırakıldığını, söz konusu paranın Katar üzerinden ülkeye iletileceğini söyledi.
Pezeşkiyan, Kum kentini ziyareti sırasında yaptığı açıklamada, 6 milyar doların Katar’da tutulan toplam 12 milyar dolarlık İran fonunun bir parçası olduğunu söyledi. Pezeşkiyan, ayrıca barış anlaşması kapsamında petrol ve petrokimya yaptırımlarının kaldırıldığını doğruladı ve bunu İran halkı için “büyük bir zafer” olarak nitelendirdi.
Geri kalan miktarın iadesi için çalışmaların sürdüğünü belirten Pezeşkiyan, fonların serbest bırakılması ve yaptırımların hafifletilmesinin, İsviçre görüşmeleri ve İslamabad Mutabakatı kapsamında üzerinde anlaşılan çerçevenin bir parçası olduğunu ifade etti.
GÖRÜŞMELER DURDURULMUŞTU
İran ve ABD arasındaki nükleer görüşmelerinde üçüncü tur başlamıştı.
İran devlet medyası, 26 Haziran’da İsviçre’nin Cenevre kentinde ABD ve İran arasında yapılması planlanan dolaylı görüşmelerin sabah saatlerinden itibaren Umman arabuluculuğunda başladığını belirtmişti.
Ardından, konuyla ilgili bilgi sahibi kişilerin Wall Street Journal’a (WSJ) bildirdiğine göre, ABD-İran arasındaki görüşmeler, Hürmüz Boğazı’nda yaşanan son çatışmaların ardından askıya alınmıştı.
‘Hürmüz geriliminde anlaşmaya varıldı’ iddiası
ABD merkezli Axios haber sitesi, ismi açıklanmayan üst düzey ABD’li yetkiliye dayandırdığı habere göre, ABD ve İran birbirlerine yönelik saldırıları durdurma konusunda anlaşarak Hürmüz Boğazı konusundaki anlaşmazlıkları çözmek için 30 Haziran’da Katar’da görüşme planladı.
MÜZAKERELER 21 HAZİRAN’DA BAŞLAMIŞTI
Katar ve Pakistan arabuluculuğunda, İran ile ABD arasında İsviçre’de gerçekleştirilen müzakerelerin ilk turu 21 Haziran’da tamamlanmıştı. Müzakerelerde, 14 maddelik mutabakat zaptının uygulanmasına ilişkin teknik detaylar ele alınmıştı.
Arabulucu ülkeler Katar ve Pakistan Dışişleri Bakanlıklarının yayımladığı ortak açıklamada, tarafların, imzalanan mutabakat zaptı doğrultusunda “arabuluculuk çabalarının siyasi yönlerini denetlemek üzere üst düzey bir komite kurulması konusunda anlaştıkları” bildirilmişti.
Tarafların nihai bir anlaşmaya 60 gün içinde ulaşılmasını hedefleyen bir yol haritası üzerinde uzlaştığı kaydedilmişti.
14 madde ve 60 günlük müzakere | Trump ve Pezeşkiyan mutabakat zaptını imzaladı
