ABD ve İran’ın kalabalık heyetleri İslamabad’da. İran heyetine Kalibaf, ABD heyetine ise Vance başkanlık ediyor. Gündemde Hürmüz Boğazı, Lübnan, uranyum zenginleştirme gibi zor başlıklar var. Trump, “Nükleer silahın olmaması amacımızın yüzde 99’unu oluşturuyor” dedi. İran’ın resmi haber ajansı IRNA, dolaylı görüşmelerde ilerleme kaydedilmesinin ardından ABD ile İran arasında müzakerelerin başladığını duyurdu. Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada da tarafların yüz yüze görüşmelere başladığı belirtildi.
HABER MERKEZİ – ABD ile İran arasında 8 Nisan’da ilan edilen ateşkesin ardından iki heyetleri görüşmeler gerçekleştirmek üzere Pakistan’ın başkenti İslamabad’a ulaştı ve görüşmeler bugün başladı.
İran heyetine Meclis Başkanı Muhammed Bakir Kalibaf, ABD heyetine ise Başkan Yardımcısı JD Vance başkanlık ediyor, ancak iki ülkenin heyetleri çok sayıda kişiden oluşuyor. Görüşmelerden önce Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve Lübnan’da da ateşkesin sağlanması ile ilgili belirsizlikler sürüyor. Ayrıca tarafların ateşkes ilanından sonra ortaya koyduğu şartlar arasındaki uyumsuzluk görüşmelerin zor geçeceğine işaret ediyor.
ABD-İran görüşmelerinde ikinci tur tamamlandı, üçüncü turun bu akşam yapılması planlanıyor.
İran devlet medyası, ABD-İran müzakere ekipleri arasında Pakistan’ın İslamabad kentinde iki tur görüşme yapıldığını ve üçüncüsünün de bu akşam yapılmasının planlandığını duyurdu. Beyaz Saray’dan bir yetkili de görüşmelerin devam ettiğini doğruladı. İran medyası, ABD tarafının “aşırı talepleri” nedeniyle, Hürmüz Boğazı’nın statüsü konusundaki anlaşmazlığın süreci çıkmaza soktuğunu iddia etti.
İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu da görüşmeler sürerken yaptığı açıklamada, “Savaş henüz bitmedi” dedi.
NETANYAHU’DAN ‘İRAN İLE SAVAŞA DEVAM’ MESAJI: ERDOĞAN’I HEDEF ALDI
İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, İslamabad’da müzakere görüşmeleri devam ederken, sosyal medya hesabından bir açıklama yaptı. İran ve vekil güçleri ile savaşı devam ettireceğini ilan eden Netanyahu, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı da hedef aldı.
Netanyahu, sosyal medya paylaşımında, “Liderliğim altındaki İsrail, İran’ın terör rejimi ve onun vekil güçleriyle savaşmaya devam edecek; Erdoğan’ın aksine, ki o bu yapılarla uyum sağlıyor ve kendi Kürt vatandaşlarını katletti” ifadelerine yer verdi.
İran’da ilan edilen ateşkesin Lübnan’ı kapsayıp kapsamadığına ilişkin ihtilaf, gündemdeki yerini koruyor. İran görüşmelerin ilk şartlarından biri olarak Lübnan’da ateşkesin sağlanmasını istiyor, ancak İsrail ve ABD tarafı farklı görüşte ve Lübnan ile İsrail heyetleri de haftaya Washington’da bir araya gelmesi bekleniyor. Bu randevu, İslamabad görüşmeleri için şimdilik bir ön adım olarak kabul edilse de Lübnan’daki gelişmelerin seyri görüşmelerin nasıl seyredeceğine dair belirsizliklerden birini oluşturuyor.
İran’da ateş kesildi, Lübnan’da kesilmedi | İsrail – Lübnan heyetleri Washington’da görüşecek
İslamabad’da bugün başlayan görüşmelerde kritik bir diğer başlık da Hürmüz Boğazı. İran, petrol ve finans piyasalarına olumsuz etkisi nedeniyle boğazı savaş boyunca kapattı ve ABD üzerinde küresel baskı oluşturmak için bunu bir koz olarak elinde tuttu. Ateşkesten sonra da boğazı benzer şekilde bir koz olarak ileri sürüyor. Bu, taraflar arasında gerilimin sürmesine yol açmış durumda.
×
SAVAŞTAN ÖNCEKİ MÜZAKERELERİN BAŞLIKLARI YENİDEN MASADA
40 günün ardından ateşkes ilan edilip müzakere konusu konuşulduğunda yeni ve muhtemelen en etkili olan başlığın Hürmüz Boğazı olduğu görülüyor. Bunun haricindeki başlıklar, büyük oranda savaştan önce de müzakere olan başlıklardı: İran’ın nükleer programı, balistik füze programı ve vekil güçlere olan desteği…
ABD tarafı bu üç başlıkta, özellikle de uranyum zenginleştirme konusunda net bir tavır ortaya koyuyor ve bunun tamamen bitirilmesini istiyor. Ancak İran, savaştan önceki gibi olmasa da, barışçıl nükleer programını savunuyor. Bu önemli bir ihtilaf olarak masada yer alacak.
Savaştan doğan zararların tazmini gibi yeni başlıkları da gündeme getireceğini kamuoyuna duyuran İran tarafının, nükleer programın yanı sıra vekil güçlerle ilişkilerini, balistik füze programını, Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenlik iddiasını görüşmelerde tavizsiz olarak savunacağı kaydediliyor.
Tarafların talepleri arasındaki uyuşmazlık, görüşmelerin zor geçeceğine ve hatta sonuçsuz kalma ihtimalini beraberinde getirebileceğine işaret ediyor.
13 Haziran 2025’te başlayan 12 Gün Savaşı öncesinde İran ile ABD heyeti bu başlıklarla ilgili görüştü, ancak sonuç çıkmadı ve savaş yaşandı. 6 Şubat 2026’da Umman’ın arabuluculuğunda taraflar bir kez daha aynı başlıkları görüşmeye başladı; üç turun ardından yine sonuç çıkmadı ve 28 Şubat’taki savaş bunun ardından geldi. İlan edilen ateşkesle birlikte söz konusu başlıklar yine gündemde ve bu, 40 günlük yıkıcı savaşın ardından tarafların bir kez daha başa döneceği anlamına geliyor; ancak bu kez taraflar, yaşanan savaşın ortaya çıkardığı sonuçlarla birlikte şartlarını savunacak.
ABD ve İsrail, İran’ı vurdu | Arabulucu Umman’ın son çabası da başarısız oldu
TARAFLAR NE İSTİYOR?
- İran, Lübnan’da ateşkes istiyor, ancak İsrail ve ABD tarafı Lübnan harekatının İran-ABD ateşkesinin bir parçası olmadığını savunuyor.
- İran, ABD’nin İran’ın varlıklarına el koymasını kaldırmasını ve yıllardır ekonomisini felç eden yaptırımları sona erdirmesini istiyor. Washington, İran’ın nükleer ve füze programlarında tavizler vermesi karşılığında önemli yaptırım hafifletmelerine açık olduğunu duyurdu.
- İran, Hürmüz Boğazı üzerindeki yetkisinin tanınmasını istiyor; burada geçiş ücreti toplamayı ve erişimi kontrol etmeyi amaçlıyor; bu, bölgesel güç dengelerinde büyük bir değişime yol açar. ABD ise boğazın petrol tankerleri ve diğer gemi trafiği için herhangi bir kısıtlama olmaksızın, geçiş ücreti de dahil olmak üzere, açılmasını istiyor.
- İran’ın altı haftalık savaş boyunca meydana gelen tüm hasarlar için tazminat talep etmesi bekleniyor. ABD bu konuda henüz bir açıklama yapmadı.
- İran, uranyum zenginleştirme izni istiyor; ancak Washington bunu reddetti ve Başkan Donald Trump bunun müzakere edilemez bir konu olduğunu ısrarla belirtti.
- Hem İsrail hem de ABD, İran’ın füze kapasitesinin önemli ölçüde kısıtlanmasını istiyor. Tahran ise güçlü füze cephaneliğinin müzakere konusu olmadığını söylüyor.
- İran, ABD savaş güçlerinin bölgeden çekilmesini, tüm cephelerde savaşın sona ermesini ve saldırmazlık taahhüdünde bulunulmasını istiyor. Trump ise, barış anlaşmasına varılana kadar Ortadoğu’daki askeri varlıklarını koruyacağını duyurdu ve anlaşmaya varılmaması durumunda çatışmaların büyük ölçüde tırmanacağı konusunda uyardı.
İKİ ÜLKENİN KALABALIK HEYETLERİ PAKİSTAN’DA
Meclis Başkanı Muhammed Bakir Kalibaf ile Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin de dahil olduğu İran heyetinin yaklaşık 70 kişiden oluştuğu, bunların en az 25’inin teknik ve uzmanlık komitelerinin üyeleri olduğu, ayrıca heyette milletvekilleri, diplomatlar ve basın mensuplarının da bulunduğu bildirildiği. Bu, savaştan önceki müzakerelere nazaran İran’ın çok daha geniş ve güçlü bir temsil heyeti gönderdiğini gösteriyor.
ABD heyeti ise Trump’ın yardımcısı JD Vance başkanlığında kalabalık bir ekiple İslamabad’a vardı. Heyette, daha önce de İran ile görüşmeler yapan Özel Temsilci Steve Witkoff ve Trump’ın damadı Jared Kushner de yer alıyor. Ayrıca İran’a karşı savaşı sahada yürüten ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper’ın da heyette yer alacağı belirtiliyor.
TRUMP: AMACIMIZIN YÜZDE 99’U NÜKLEER SİLAHIN OLMAMASI
ABD Başkanı Donald Trump, JD Vance başkanlığındaki heyet İslamabad’a gittikten sonra yeni açıklamalarda bulundu. Trump, Vance’in İranlı yetkililerle yapacağı görüşmeden başarıyla çıkmasını umduğunu belirterek, JD Vance, Steve Witkoff ve Jared Kushner’den oluşan ekibin güçlü olduğunu belirterek, “Omuzlarında büyük bir sorumluluk var” dedi.
İran’ın mevcut askeri kapasitesine değinen Trump, Tahran yönetiminin ciddi bir güç kaybı yaşadığını savundu. Trump, “Askeri açıdan çökmüş durumdalar; ne deniz ne de hava kuvvetleri kaldı. Liderlerini kaybettiler ve her yer harabeye dönmüş durumda” şeklindeki görüşlerini tekrarladı.
Hürmüz Boğazı’yla ilgili de konuşan Trump, bölgedeki geçiş serbestisi konusunda taviz vermeyeceklerini belirterek şunları söyledi:
“Boğazı şimdi açıyoruz; bu ister onlarla olsun ister onlarsız. Eğer hızlı bir şekilde açılmazsa, bu meseleyi biz kendimiz sonlandıracağız.”
Boğazda herhangi bir vergi veya harç uygulanıp uygulanmayacağına dair soruya ise Trump, “Hayır, buna izin vermeyeceğiz. Orası uluslararası bir sudur ve böyle bir şeyin yaşanmasına göz yummayız. ABD olarak boğazı doğrudan kullanmasak bile, diğer ülkelerin kullanımı için açılmasına yardımcı olacağız” yanıtını verdi.
İran ile yapılacak olası bir anlaşmanın şartlarına da değinen Donald Trump, önceliklerinin nükleer silah programı olduğunu kaydetti. Trump, “Nükleer silahın olmaması bizim amacımızın yüzde 99’unu oluşturuyor. Kriterimiz rejim değişikliği değil, ancak nükleer silaha sahip olmalarına asla izin veremeyiz” dedi.
Müzakerelerin başarısız olması durumunda bir “B planı” olup olmadığı yönündeki soru üzerine Trump, ABD ordusunun gücüne güvenini tazeleyerek şöyle konuştu:
“Bir B planına ihtiyacımız yok çünkü ordumuz her şeyi yerle bir etti. Endüstriyel kapasiteleri ve füze güçleri büyük ölçüde azaldı. ABD ordusu muazzam bir iş çıkardı.”
THE GUARDIAN ÇİN’İN ROLÜNE İŞARET ETTİ
İngiltere’nin The Guardian gazetesi, ABD ile İran arasında Pakistan’da yapılacak görüşmelerin gerçekleşebilmesi konusunda Çin’in rolüne dikkat çekti ve şunları ileri sürdü:
“Pakistanlı yetkililere göre, daha önce bu çatışmaya karışma isteği göstermeyen Çin, savaşın ekonomik zararları nedeniyle tutum değiştirdi ve garantör olarak devreye girdi. Pekin, doğrudan İran İslam Cumhuriyeti’ne, liderlerinin güvenliğini garanti edeceğini bildirdi ve müzakere için seyahat etmeleri halinde suikasta uğramayacaklarının teminatını verdi.”
VANCE, PAKİSTAN DIŞİŞLERİ BAKANI VE ORDU KOMUTANI İLE GÖRÜŞTÜ
Pakistan Dışişleri Bakanlığı, Dışişleri Bakanı İshak Dar, Ordu Komutanı Mareşal Asim Munir ve İçişleri Bakanı Mohsin Naqvi’nin İslamabad’a ulaşan ABD Başkan Yardımcısı JD Vance başkanlığındaki ABD heyetini kabul ettiğini açıkladı. Yapılan açıklamada, Dar’ın ABD’nin kalıcı bölgesel ve küresel barış ve istikrarı sağlama konusundaki kararlılığını övdüğü belirtildi. Pakistan’ın çatışmaya kalıcı ve sürdürülebilir bir çözüm bulunması yönündeki çabaları kolaylaştırmaya devam etme arzusunu yineledi.
PAKİSTAN BAŞBAKANI HEYETLERLE GÖRÜŞTÜ
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, bugün ilk olarak İran müzakere heyeti ile bir araya geldi, daha sonra da ABD heyetine başkanlık eden Başkan Yardımcısı JD Vance ile görüştü.
Heyetler arasında dolaylı olarak ön görüşmelerin yapıldığı da bildirildi.
İran heyetinin başındaki Meclis Başkanı Kalibaf dün yaptığı açıklamada, iki önkoşul duyurmuştu. Kalibaf, görüşmelerin ancak Lübnan’da İsrail’in ateşkesi ve bloke edilen İran varlıklarının serbest bırakılması durumunda gerçekleşeceğini duyurmuştu.
Heyetler arasındaki dolaylı görüşmelerin ileri sürülen ön koşullardan kaynaklanan herhangi bir sorun yaşanmaması durumunda Türkiye saatiyle saat 15.00 civarında başlayacağı bildirildi.
REUTERS: ABD DONDURULMUŞ İRAN VARLIKLARINI SERBEST BIRAKMAYI KABUL ETTİ – CBS NEWS: İDDİA DOĞRU DEĞİL
Bu arada Reuters haber ajansı, üst düzey bir İranlı yetkiliye dayandırdığı haberinde, ABD’nin dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılmasına onay verdiğini aktardı. Reuters’a konuşan yetkili, “ABD, İran’ın Katar ve diğer yabancı bankalarda bulunan dondurulmuş varlıklarını serbest bırakmayı kabul etti. Bu Tahran için bir iyi niyet göstergesi ve ABD’nin kalıcı bir barış niyetinin ciddi işareti” dedi.
İslamabad’daki görüşmelerde İran heyetine başkanlık eden Meclis Başkanı Kalibaf, dün önkoşul olarak dondurulmuş İran varlıklarının kaldırılması şartını ortaya atmıştı.
İsminin açıklanmasını istemeyen İranlı yetkili, bu adımın “Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişin sağlanmasıyla doğrudan bağlantılı” olduğunu ve bunun görüşmelerde kilit bir konu olmasının beklendiğini de söyledi.
Bir diğer kaynak ise, ABD’nin Katar’da tutulan dondurulmuş 6 milyar dolarlık İran fonunu serbest bırakmayı kabul ettiğini ileri sürdü.
ABD ve Katarlı yetkililerden konuya ilişkin henüz bir açıklama gelmedi.
Aslen 2018’de dondurulan 6 milyar doların, ABD-İran esir takası kapsamında 2023’te serbest bırakılması bekleniyordu; ancak İran’ın müttefiki Hamas’ın 7 Ekim 2023’te İsrail’e düzenlediği saldırıların ardından dönemin ABD Başkanı Joe Biden yönetimi tarafından fonlar tekrar donduruldu.
ABD yetkilileri o dönemde İran’ın öngörülebilir gelecekte paraya erişemeyeceğini belirterek, Washington’ın hesabı tamamen dondurma hakkını saklı tuttuğunu duyurmuştu.
Söz konusu fonlar, İran’ın Güney Kore’ye yaptığı petrol satışlarından kaynaklanıyordu ve Başkan Donald Trump’ın 2018’de -Beyaz Saray’daki ilk döneminde- İran’a yeniden yaptırımlar uygulaması ve dünya güçleri ile Tahran arasında nükleer program konusunda varılan anlaşmayı iptal etmesinin ardından Güney Kore bankalarında bloke edilmişti.
CBC News’in ABD’li yetkililere dayandırdığı haberine göre ise bu iddia doğru değil, heyetler arasında henüz müzakere başlıkları ele alınmadı.
İRAN: DOĞRUDAN GÖRÜŞMELER BAŞLADI
İran’ın resmi haber ajansı IRNA, dolaylı görüşmelerde ilerleme kaydedilmesinin ardından ABD ile İran arasında müzakerelerin başladığını duyurdu. Ajans, ABD, İran ve Pakistan arasında üçlü görüşmelerin, İsrail’in güney Lübnan’a yönelik saldırılarında azalma ve bazı ön koşulların sağlanmasının ardından başladığını aktardı.
BEYAZ SARAY: YÜZ YÜZE GÖRÜŞMELER BAŞLADI
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve diğer üst düzey yetkililerin, İran heyetiyle Pakistan’ın başkenti İslamabad’da doğrudan görüşmelere başladığı açıklandı. Beyaz Saray, temasların yüz yüze sürdüğünü bildirdi.
PEZEŞKİYAN’DAN AÇIKLAMA
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, müzakerelere ilişkin sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Pakistan’da bulunan üst düzey İran heyeti, tüm varlığıyla İran’ın çıkarlarını korumakta ve bu doğrultuda cesurca müzakere edecektir. Her durumda halkımıza hizmetimiz bir an bile durmayacak ve müzakerelerden ne sonuç çıkarsa çıksın, hükümet halkının yanında olacaktır” dedi.
İRAN: GÖRÜŞMELERDE İKİNCİ TUR TAMAMLANDI
İran devlet medyası, ABD-İran müzakere ekipleri arasında Pakistan’ın İslamabad kentinde yapılan iki tur görüşmenin tamamlandığını, üçüncüsünün de bu akşam yapılmasının planlandığını duyurdu. Beyaz Saray’dan bir yetkili de görüşmelerin devam ettiğini doğruladı.
İran medyası, ABD tarafının “aşırı talepleri” nedeniyle, Hürmüz Boğazı’nın statüsü konusundaki anlaşmazlığın süreci çıkmaza soktuğunu iddia etti.
