Volkswagen yaklaşık 90 yıllık tarihinde eşi görülmemiş bir dönüşüme hazırlanıyor. Şirket daha küçük bir iş gücü, daha az model ve daha düşük üretim kapasitesiyle Çinli rakiplerle rekabet etmeye çalışacak.
HABER MERKEZİ- Alman otomotiv devi Volkswagen, otomotiv sektöründeki rekabetin hızla değiştiği bir dönemde kapsamlı bir küçülme ve yeniden yapılanma sürecine giriyor. Şirketin Denetim Kurulu, perşembe günü “Gelecek Planı 2030” adı verilen dönüşüm programını onayladı. Plan, dünya genelinde yaklaşık 50 bin kişilik ek kadro azaltımını öngörüyor.
Bu rakam, Volkswagen Grubu için daha önce açıklanan istihdam azaltımının üzerine geliyor.
Şirket 2024 sonunda Volkswagen, Audi, Porsche ve yazılım iştiraki CARIAD’ın Almanya’daki faaliyetlerinde 2030’a kadar yaklaşık 50 bin pozisyonun kaldırılması konusunda anlaşmıştı. Volkswagen’in açıklamasına göre bu kapsamda yaklaşık 37 bin çalışanla anlaşma şimdiden imzalandı.
DÖRT FABRİKADA 44 BİN İŞÇİNİN GELECEĞİ BELİRSİZ
Yeniden yapılanmanın en somut sonuçlarından biri Almanya’daki üretim kapasitesinin azaltılması olacak. Emden, Zwickau, Hannover ve Neckarsulm fabrikalarının geleceği tartışmalı durumda. Bu tesislerde araç üretiminin 2031’den itibaren sona erdirilmesi ihtimali değerlendiriliyor.
Bu dört fabrikada toplam 44 binden fazla kişi çalışıyor. Emden’de 7.700’ün, Zwickau’da yaklaşık 8 bin, Hannover’de yaklaşık 13 bin ve Neckarsulm’da 15.500’ün üzerinde çalışan bulunuyor.
Özellikle Neckarsulm, Türkiye’den gelen işçilerin otomotiv sektöründeki tarihinin en önemli merkezlerinden biri. Audi fabrikasında Türk işçilerin varlığı 1960’ların ortalarına kadar uzanıyor. 1966 başında fabrikada 516 Türkiye vatandaşı çalışıyordu. 1970’lerin ortalarında ise göçmenler üretim işçilerinin yaklaşık yüzde 42’sini oluşturuyordu. Günümüzde Audi, çalışanlarını milliyetlerine göre kamuoyuna açıklamıyor; ancak 2025 tarihli verilere göre Alman pasaportu taşımayan yaklaşık 3.700 çalışan arasında yaklaşık 2 bin Türkiye vatandaşı bulunuyor. Bu rakam, fabrikanın toplam çalışanlarının değil, yabancı pasaport taşıyanların dağılımını gösteriyor.
Emden’de ise göçmen emeğinin ağırlığı özellikle fabrikanın çevresindeki lojistik ve taşeron şirketlerinde görülüyor. Son yıllarda Volkswagen’e bağlı işlerde Polonya’dan gelen işçiler önemli bir grup oluşturdu.
Zwickau’nun hikayesi ise farklı. Eski Doğu Almanya’daki fabrika, 2019’dan itibaren tamamen elektrikli araç üretimine dönüştürüldü ve Volkswagen’in elektrikli otomobile geçiş projesinin vitrini haline geldi. Buna rağmen çalışan sayısı yıllar içinde yaklaşık 11 binden 8 bine düştü.
ÇİN PAZARI VOLKSWAGEN’İ ZORLUYOR
Volkswagen’in yeniden yapılanma kararının arkasında yalnızca yüksek işçilik maliyetleri bulunmuyor. Alman üretici, özellikle Çinli otomobil markalarının artan rekabeti, Çin’deki satışların zayıflaması, Avrupa’daki talep sorunları ve ABD’nin ticaret politikalarıyla karşı karşıya. Özellikle elektrikli araçlarda Çinli üreticilerin yükselişi Alman grubunun konumunu sarstı. Volkswagen’in 2026’nın ilk yarısındaki vergi sonrası kârı da geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 30 geriledi.
AVRUPA OTOMOTİV SANAYİSİ GÖMLEK DEĞİŞTİRİYOR
Avrupa Yaşam ve Çalışma Koşullarını İyileştirme Vakfı’nın (Eurofound) verilerine göre, 2022’den 2026’nın ilk yarısına kadar otomotiv üreticileri ve özellikle parça tedarikçileri arasında istihdam kayıpları belirgin biçimde arttı; tedarikçilerdeki kayıplar ise küçük ve orta ölçekli şirketlerin verilerinin tam olarak yakalanamaması nedeniyle olduğundan daha düşük görünüyor. Bunun temelinde içten yanmalı motorlara bağlı üretimin gerilemesi, elektrikli otomobile geçişin yüksek maliyeti ve Avrupa’nın Çinli üreticiler karşısında rekabet kaybetmesi bulunuyor.
Son aylarda tabloyu BMW’nin Almanya’da 8 bine kadar, Bosch’un otomotiv biriminde 22 bin, Continental’ın bir bölümünde 3 bin kişilik azaltma planları izledi.
Çin, 2024’te 295 bin endüstriyel robot kurarak dünya toplamının yüzde 54’ünü gerçekleştirdi ve ülkedeki faal robot sayısı 2 milyonu aştı. Çinli üreticilerin Avrupa’ya hızla girmesi bu açıdan önemli: rekabet yalnızca daha ucuz otomobiller üzerinden değil, daha kısa üretim süreleri, otomasyon, batarya teknolojisi ve yazılım üzerinden de yürütülüyor. Dolayısıyla Avrupa’daki mevcut istihdam kaybı daha çok bir sanayi yeniden yapılanması niteliğinde: bazı eski üretim ve tedarik zincirlerindeki işler ortadan kalkarken, batarya, yazılım, elektrikli araç ve yeni üretim teknolojilerinde daha az ama daha nitelikli işler ortaya çıkıyor.
