Mera alanına kurulması planlanan 65 MW’lık depolamalı güneş enerjisi santraline karşı çıkan köylüler, şirketin keşif tarihini beklemeden çalışmaları sürdürdüğünü savunuyor. Bölgede jandarma önlemleri artırılırken bir kişi gözaltına alındı.
HABER MERKEZİ- Bitlis’in Ahlat ilçesine bağlı Ovakışla beldesinde depolamalı güneş enerjisi santrali (GES) projesine karşı köylüler, mera alanlarının Ecowind 1 Enerji AŞ’ye tahsis edilmesine tepki gösterirken, Van İdare Mahkemesi’nin 26 Haziran’da yapacağı bilirkişi keşfi öncesinde şirketin yeniden iş makineleriyle sahaya girdiğini belirtiyor.
Çalışmaların yeniden başlamasının ardından köye giriş ve çıkışların jandarma tarafından kapatıldığı, müdahale sırasında projeye tepki gösteren Nuri Ulaş’ın gözaltına alındığı bildirildi. Daha önce de projeye karşı düzenlenen eylemlerde çok sayıda kişi gözaltına alınmış, daha sonra serbest bırakılmıştı.
KÖYLÜLER: KEŞİF ÖNCESİ FİİLİ DURUM YARATILIYOR
Projeye karşı dava açan köylülere göre, şirketin mahkeme kararını beklemeden çalışmaları sürdürerek bilirkişi incelemesi öncesinde sahada fiili durum oluşturmaya çalışıyor.
Köylüler, mera alanlarının yalnızca hayvan otlatmak için değil, saman depolama ve tarım arazilerinin sulanması açısından da yaşamsal önemde olduğunu belirtiyor. Projenin hayata geçmesi halinde bölgede tarım ve hayvancılık büyük darbe alacak. ÇED sürecinin de köy halkının görüşü alınmadan yürütüldüğü belirtiliyor.
SÜREÇ NASIL BAŞLADI?
Ovakışla Belediye Meclisi, Nisan 2026’da 3127 parselde kurulması planlanan depolamalı GES için 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarını oy çokluğuyla kabul etti. Alan, “Enerji Üretim Alanı ve Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Dayalı Üretim Tesisi” olarak planlandı.
Kararın ardından köylüler Van İdare Mahkemesi’nde iptal davası açtı. Mahkeme, 26 Haziran’da bölgede bilirkişi keşfi yapılmasına karar verdi. Belediye Meclisi de kabul ettiği kararı iptal etti. Ancak kaymakamlık bu iptal kararını tanımadı.
Projeyi Ecogreenenerji şirketine bağlı Ecowind 1 Enerji AŞ yürütüyor. Şirketin Ahlat’ta kurmak istediği projenin bedeli yaklaşık 380 milyon lira.
Şirket 65 MW kurulu güce sahip depolamalı güneş enerjisi santrali ve 65 MWh kapasiteli enerji depolama tesisi kurmayı planlıyor.
Projede yaklaşık 140 bin çift yüzeyli (bifacial) güneş paneli kullanılacak. Yıllık yaklaşık 121 milyon kilovatsaat elektrik üretmesi planlanan santral, Bulanık-Adilcevaz enerji iletim hattına bağlanacak.
Aynı şirket Bingöl’ün Genç ilçesinde de depolamalı rüzgar enerji santralı projesine sahip.
BİTLİS ENERJİ ŞİRKETLERİ KUŞATMASINDA
Ovakışla’daki proje, Bitlis’te son yıllarda hız kazanan enerji projelerinden yalnızca biri.
Kentte işletmede bulunan hidroelektrik santrallerine (HES) ek olarak Ahlat, Tatvan, Güroymak, Adilcevaz ve Hizan’da farklı şirketlerin GES projeleri bulunuyor. Bölgede yalnızca Ecowind’in 65 MW’lık projesi değil, Powergy Elektrik’in yaklaşık 25 MW’lık depolamalı GES’i ile Egesa Elektrik’in 100 MW kapasiteli projesi de planlama veya izin süreçlerinde ilerliyor.
GES’LER GERÇEKTEN ÇEVRE DOSTU MU?
Güneş enerjisi santralleri, karbon emisyonunu azaltan yenilenebilir enerji kaynakları arasında gösteriliyor. Ancak büyük ölçekli projelerin kurulacağı alanların seçimi son yıllarda tartışma konusu haline geldi.
Çevre örgütleri ve bazı uzmanlar, özellikle mera ve tarım arazilerine kurulan santrallerin biyolojik çeşitlilik, hayvancılık ve tarımsal üretim üzerinde kalıcı etkiler yaratabileceği uyarısında bulunuyor.
Öte yandan güneş panellerinin üretiminde kullanılan kurşun, kadmiyum ve benzeri maddeler de tartışılıyor.
Uzmanlar, normal çalışma koşullarında panellerin ciddi bir risk oluşturduğuna dair güçlü bilimsel kanıt bulunmadığını, ancak üretim, geri dönüşüm ve kullanım ömrünü tamamlayan panellerin uygun şekilde bertaraf edilmemesi halinde çevresel riskler doğabileceğini belirtiyor. Bu nedenle birçok ülkede geri dönüşüm ve atık yönetimine ilişkin özel düzenlemeler uygulanıyor.
