Kıbrıs sorununda uzun bir aranın ardından başlayan diplomatik temaslar hız kazanırken, kapsamlı müzakerelerin yeniden başlayıp başlamayacağı konusunda temkinli bir bekleyiş sürüyor.
HABER MERKEZİ – 2017’de İsviçre’nin Crans-Montana kentindeki görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından duran süreç, son aylarda Birleşmiş Milletler’in (BM) girişimleri ve iki toplum lideri arasındaki temaslarla yeniden gündeme geldi. Ancak taraflar arasında temel konulardaki görüş ayrılıkları devam ediyor.
Cyprus Mail gazetesinde yer alan habere göre, dün bir açıklama yapan Kıbrıs Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis, “olası genişletilmiş bir konferansın ancak somut ilerleme sağlanabileceği bir ortam” oluştuğunda yapılacağını söyledi.
Hristodulidis, Türkiye ile yürütülen son temasların Kıbrıs konusunda sonuç verip vermeyeceğini görmek için “henüz erken” olduğunu belirterek, Avrupa Komisyonu ve Avrupa Konseyi başkanlarının NATO Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yaptıkları görüşme hakkında kendisini bilgilendirdiğini aktardı.
AB-TÜRKİYE İLİŞKİLERİ KIBRIS DOSYASINA BAĞLANIYOR
Hristodulidis’e göre Avrupa Birliği, Türkiye ile ilişkilerde ilerleme sağlanmasını istiyorsa Kıbrıs konusunda somut adımlar atılması gerekiyor.
Rum lider, AB kurumlarının Türkiye ile ilişkilerde olumlu gelişmelerin ancak Ankara’nın yükümlülüklerini yerine getirmesi ve Kıbrıs sorununda anlamlı ilerleme sağlaması halinde mümkün olabileceğini düşünüyor.
Avrupa Birliği yetkililerinin aynı zamanda BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile de temas halinde olduğunu söyleyen Hristodulidis, BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Özel Temsilcisi Maria Angela Holguin’den de yeni temaslara ilişkin bilgi aldığını ifade etti.
“Yakında olumlu açıklamalar yapabilmek için çalışıyoruz” dedi.
GENİŞ KATILIMLI TOPLANTI İÇİN TARİH YOK
Politis gazetesinde yer alan bir analizde ise Yunan diplomatik kaynaklarına göre Kıbrıs konusunda beş taraflı bir konferansın bu yaz yapılması beklenmiyor. Söz konusu toplantıya Kıbrıs’taki iki tarafın yanı sıra Türkiye, Yunanistan, Birleşik Krallık ve BM’nin katılması öngörülüyor.
Atina kaynakları, Ankara’nın mevcut pozisyonunu koruduğunu ve yaklaşımında herhangi bir değişiklik işareti bulunmadığını savundu. Bununla birlikte Yunanistan’ın, BM’nin süreci yeniden başlatma çabalarını yakından takip ettiği ve çözümün yalnızca BM kararları ile üzerinde uzlaşılan çerçevede mümkün olabileceğini vurguladığı belirtildi.
Hristodulidis ise toplantının zamanlamasının sonuçlara bağlı olduğunu söyledi.
“Genişletilmiş bir konferansın amacı olumlu sonuç almaktır. Şu anda bu sonuçları oluşturacak koşullar üzerinde çalışıyoruz. Gelişmelere göre tarih belirlenecek” ifadelerini kullandı.
“GÜVENLİK” BAŞLIĞI YENİ SÜRECİN KRİTİK NOKTALARINDAN BİRİ
Kıbrıs görüşmelerinde “güvenlik ve garantiler” konusu da yeniden öne çıkıyor. NATO Zirvesi çevresindeki temaslarda, olası bir çözüm sonrası güvenlik düzenlemeleri konusunda farklı seçeneklerin ele alındığı belirtiliyor.
Atina kaynakları ise Türkiye’nin Yunanistan’a yönelik savaş tehdidi olarak nitelendirdiği casus belli kararının hâlâ geçerli olduğunu savunarak, bu durumun Ankara’nın Avrupa savunma projelerine katılımı açısından sorun oluşturduğunu ileri sürdü.
Olası bir çözüm halinde güvenlik garantilerinin nasıl şekilleneceği, adadaki askeri varlıkların durumu ve yeni siyasi yapının uluslararası bağlantıları, müzakerelerin en zor başlıkları arasında yer alıyor.
9 YIL SONRA DİPLOMASİ TRAFİĞİ
Son aylardaki gelişmeler, Kıbrıs sorununun yeniden uluslararası gündeme taşındığını gösteriyor. Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde Tufan Erhürman’ın göreve gelmesiyle başlayan yeni dönem, Rum liderliği, Ankara, Atina, Londra, Brüksel ve BM arasında artan temaslarla devam ediyor.
Ancak geçmişteki başarısız girişimlerin yarattığı güvensizlik, tarafların daha kontrollü hareket etmesine neden oluyor. Liderler bu kez hızlı sonuç beklentisinden çok, müzakere zemininin yeniden kurulmasına odaklanıyor.
BM’nin yürüttüğü diplomasi trafiği önümüzdeki dönemde belirleyici olacak. Geniş katılımlı toplantının gerçekleşip gerçekleşmeyeceği ise tarafların önümüzdeki haftalarda sağlayacağı ilerlemeye bağlı görünüyor.
