İranlı yönetmen Jafar Panahi, 15 yıl aradan sonra ilk kez Cannes’a katıldı. Sansür, hapis ve tehditlere rağmen çektiği filmiyle İran rejimine meydan okudu.
HABER MERKEZİ-Cannes Film Festivali’nde bu yıl en çok konuşulan an, İranlı muhalif yönetmen Jafar Panahi’nin, 15 yıl sonra ilk kez fiziksel olarak festivale katılmasıydı. “Un simple accident” (Basit Bir Kaza) adlı filmiyle yarışan Panahi, uzun süreli çekim yasağına, iki kez hapse atılmasına ve İran İslam Cumhuriyeti’nin baskılarına rağmen üretmeye devam etti.
Filmin gösterimi sonrasında uzun süre ayakta alkışlanan ekip, sahnede gözyaşlarını tutamadı. Film, işkencecilerle aynı seviyeye inip inmeme üzerine ahlaki bir ikilemi merkezine alıyor. Panahi sahnede yaptığı konuşmada şu çarpıcı sözlerle salonda derin bir sessizlik yarattı:
“Ben burada özgürce filmimi gösteriyorum. Ama İran’da hâlâ çok sayıda sinemacı –özellikle kadın yönetmen ve oyuncular– sadece ‘Jin, jiyan, azadi’ dedikleri için çalışamıyor. Özgürlük yalnızca bireyin değil, toplumun da hakkıdır. Ben özgürsem onlar neden hâlâ susmak zorunda?”
Panahi’nin 2025 Cannes Film Festivali’nde prömiyerini yapan filmi Basit Bir Kaza, bir adamın arabasıyla bir köpeğe çarpmasıyla başlıyor; bu basit kaza, karakterin geçmişindeki travmalarla yüzleşmesine ve devlet baskısının yarattığı adaletsizliklerle karşı karşıya gelmesine neden oluyor.
Panahi, bu filminde kara mizah, dram ve gerilim unsurlarını harmanlayarak İran’daki sistematik baskı ve yozlaşmayı eleştiriyor. Film, rüşvetçi yetkililer ve adaletin manipülasyonu gibi temalarla, otoriter rejimlerin bireyler üzerindeki etkisini sorguluyor.
Panahi, filmin senaryosunu, 2022’deki hapis cezası sırasında tanıştığı siyasi mahkumlardan ilham alarak yazdı. Film, İran’da resmi izin olmadan çekildi ve kadın oyuncuların başörtüsü takmaması gibi cesur tercihler içeriyor.
