Uluslararası Af Örgütü Türkiye’de gazetecilere yönelik soruşturma ve tutuklamaların ifade özgürlüğünü ihlal ettiğini belirterek baskıların son bulmasını isterken, DFG ise yılın ilk üç ayında basına yönelik ihlallerde artış yaşandığını açıkladı. Aynı zamanda MKG, DİSK Basın-İş, Haber-Sen, Avrupalı Gazeteciler Birliği Türkiye Temsilciliği ve Güneydoğu Gazeteciler Cemiyeti de konuya ilişkin basın toplantı düzenledi. CHP Genel Başkanı Özgür Özel ise sosyal medya üzerinde açıklama yaptı.
HABER MERKEZİ – Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International), 3 Mayıs Dünya Basın Özgürlüğü Günü dolayısıyla yayınladığı açıklamada, Türkiye’de gazetecilerin yalnızca haber yaptıkları için soruşturma ve davalara maruz bırakılmasının ifade özgürlüğünün ihlali olduğunu belirterek, yetkililere baskılara son verme ve tutuklu gazetecileri serbest bırakma çağrısında bulundu.
Dicle Fırat Gazeteciler Derneği (DFG) ise 2026’nın ilk üç ayında gazetecilere yönelik ihlallerin arttığını ve baskıların sistematik bir hal aldığını açıkladı.
AF ÖRGÜTÜ: GAZETECİLİK FAALİYETLERİ HEDEF ALINIYOR
Uluslararası Af Örgütü’nün açıklamasında, gazetecilerin yalnızca kamuoyunu bilgilendirme görevini yerine getirdikleri için ceza soruşturmalarına maruz bırakılmasının kabul edilemez olduğu vurgulandı.
Açıklamada, “aşırı geniş ve sorunlu yasaların” ve ceza adalet sisteminin gazetecileri susturmak için araçsallaştırıldığı belirtilerek, gazeteciliğin kriminalize edilmesine son verilmesi çağrısı yapıldı.
Af Örgütü ayrıca Merdan Yanardağ, Alican Uludağ, İsmail Arı, Pınar Gayıp, Zafer Arapkirli ve Furkan Karabay gibi gazetecilerin davalarına dikkat çekerek, yalnızca mesleki faaliyetleri nedeniyle özgürlüklerinden yoksun bırakılanların derhal serbest bırakılması gerektiğini vurguladı.
Açıklamada Türk Ceza Kanunu’nun 217/A, 299 ve 301. maddelerinin ifade özgürlüğünü sınırladığı savunulurken, özellikle “dezenformasyon yasası” olarak bilinen 217/A maddesinin gazeteciler üzerinde caydırıcı etki yarattığı ifade edildi.
Af Örgütü ayrıca son yıllarda medya alanının daraldığını, bağımsız basın kuruluşlarının azaldığını ve gazetecilere yönelik baskıların arttığını belirtti.
DFG: İLK 3 AYDA BASKILAR ARTTI
Dicle Fırat Gazeteciler Derneği (DFG) ise 2026 yılının ilk üç ayına ilişkin verilerin basın özgürlüğü açısından ağır bir tablo ortaya koyduğunu açıkladı.
Ocak, Şubat ve Mart aylarını kapsayan verilere göre çok sayıda gazeteci gözaltına alındı, tutuklandı, saldırıya uğradı ve haber takibi engellendi. Aynı dönemde gazeteciler hakkında açılan davalar ve verilen cezaların da dikkat çekici şekilde arttığı belirtildi.
×DFG’nin 3 aylık basın özgürlüğü tablosu:
Ocak ayı
- 14 gazeteci gözaltına alındı
- 1 gazeteci tutuklandı
- 1 gazetecinin evi basıldı
- 3 gazeteci tehdit edildi
- 22 gazetecinin haber takibi engellendi
- 61 gazeteci hakkında dava açıldı
- 29 dosya derdest durumda
- 3 gazeteciye toplam 3 yıl 9 ay 7 gün hapis cezası verildi
- 3 internet sitesi kapatıldı
- 23 habere erişim engeli getirildi
- 458 sosyal medya içeriği kaldırıldı
Şubat ayı
- 6 gazeteci saldırıya uğradı
- 11 gazeteci gözaltına alındı
- 5 gazeteci tutuklandı
- 6 gazetecinin evine baskın yapıldı
- 45 gazeteci hakkında dava açıldı
- 30 dosya devam ediyor
- 9 gazeteciye toplam 6 yıl 7 ay 6 gün hapis ve para cezası verildi
- 31 haber ve 272 sosyal medya içeriğine erişim engeli getirildi
- 10 yayın yasağı kararı alındı
Mart ayı
- 5 gazeteci gözaltına alındı
- 2 gazeteci tutuklandı
- 5 olayda haber takibi engellendi
- 24 gazeteci hakkında dava açıldı
- 21 dosya sürüyor
- 3 gazeteciye 9 yıl 1 ay hapis cezası verildi
- 6 haber ve 75 sosyal medya içeriğine erişim engeli getirildi
“HAKİKAT SUSTURULAMAZ”
DFG açıklamasında, basın özgürlüğünün demokratik toplumun temel unsuru olduğu vurgulanarak, “Özgür Basın, demokratik toplumun temelidir. Hakikatin sesi susturulamaz” ifadelerine yer verildi.
Aynı zamanda Dicle Fırat Gazeteciler Derneği (DFG), Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği (MKG), DİSK Basın-İş, Haber-Sen, Avrupalı Gazeteciler Birliği Türkiye Temsilciliği ve Güneydoğu Gazeteciler Cemiyeti, 3 Mayıs Dünya Basın Özgürlüğü Günü dolayısıyla Ankara’daki Mülkiyeliler Birliği’nde ortak basın toplantısı düzenleyerek, tutuklu gazetecilerin serbest bırakılmasını istedi.
Basın metnini okuyan gazeteci Diren Yurtsever, Türkiye’nin basın özgürlüğü endeksinde 180 ülke arasında 163’üncü sıraya gerilediğini belirterek, gazetecilik faaliyetlerinin giderek daha fazla kriminalize edildiğini söyledi. Yurtsever, haber yapmanın ve kamuoyunu bilgilendirmenin suç gibi gösterildiğini, çok sayıda gazetecinin yalnızca mesleğini yaptığı için cezaevinde bulunduğunu ifade etti. Gazetecilerin susturulmasının toplumun gerçeklerden koparılması anlamına geldiğini vurgulayan Yurtsever, basın özgürlüğüne yönelik her saldırının demokrasi hakkına da yöneldiğini belirtti. Açıklamada, cezaevindeki tüm gazetecilerin serbest bırakılması, gazetecilik faaliyetlerini suç sayan uygulamalara son verilmesi, basın ve ifade özgürlüğünü kısıtlayan düzenlemelerin kaldırılması ve gazeteciler için güvenceli çalışma koşullarının sağlanması çağrısı yapıldı.
ÖZEL: GAZETECİLERİN HAPSE ATILMADIĞI TÜRKİYE İÇİN MÜCADELE EDİYORUZ
CHP Genel Başkanı Özgür Özel, 3 Mayıs Dünya Basın Özgürlüğü Günü dolayısıyla yayımladığı mesajda basın özgürlüğünün demokrasinin temel koşullarından biri olduğunu belirterek, Türkiye’nin Basın Özgürlüğü Endeksi’nde 180 ülke arasında 163’üncü sırada yer almasına dikkat çekti.
Özel, “Basın özgür değilse demokrasi nefessiz kalır” ifadelerini kullanarak, ülkenin endeksteki konumunun adalet ve demokrasinin durumundan ayrı değerlendirilemeyeceğini söyledi. Gazetecilerin baskı ve tutuklamalarla karşı karşıya kaldığı bir düzene karşı mücadele ettiklerini vurgulayan Özel, gerçeğin sansürlenmediği, gazetecilerin hapse atılmadığı bir Türkiye için çalıştıklarını ve medya düzenini gazetecilerle birlikte yeniden kuracaklarını ifade etti.
Basın özgür değilse demokrasi nefessiz kalır.
Ülkemizin Basın Özgürlüğü Endeksi’nde, 180 ülke arasında 163’üncü olması, adaletin ve demokrasinin halinden ayrı değildir.
Biz, gerçeğin sansürlenmediği, gazetecilerin hapse atılmadığı bir Türkiye için mücadele ediyoruz.
Bir daha… pic.twitter.com/d1AY8nLMiX
— Özgür Özel (@eczozgurozel) May 3, 2026
