Çin lideri Xi, yedi yılın ardından Kuzey Kore’yi bir kez daha ziyaret etti. Ziyarette Xi ile Kim’in iki ülkenin stratejik işbirliğini teyit ettiği ve anlaşmalara vardığı bildirildi. Görüşmede iki ülkenin ABD ile ilişkilerinin konuşulup konuşulmadığına ilişkin açıklama yapılmadı.
HABER MERKEZİ – Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in 7 yıl aradan sonra ziyaret ettiği Kuzey Kore’de işbirliğini genişletecek anlaşmalara vardığı bildirildi. Xi, bugün Kuzey Kore’den ayrılıyor.
Kuzey Kore’nin resmi haber ajansı KCNA’nın bildirdiğine göre, Kuzey Kore Devlet Başkanı Kim Jong-un ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, başkent Pyongyang’da düzenlenen ve ilişkilerde yeni bir sayfa açan zirvede siyaset, ekonomi ve kültür alanlarında işbirliğini genişletme konusunda anlaştılar.
KCNA’nın haberine göre, Çin’in tek resmi antlaşma müttefiki olan ülkeye yedi yıl sonra ilk ziyaretini gerçekleştiren Xi, Kim’e ilişkilerde ilerleme sağlamayı hedeflediğini söyledi ve her iki lider de üst düzey yetkililerin ziyaretleri aracılığıyla daha yakın stratejik iletişim kurma konusunda anlaştı.
Ajansın haberinde, Kim’in Xi’ye, Pekin’in uluslararası durumdaki değişikliklerden bağımsız olarak Tayvan Boğazı’nın her iki tarafının da tek bir ülkeye ait olduğu şeklinde yorumladığı “Tek Çin ilkesini” tam olarak destekleyeceğini söylediği belirtildi.
Çin, Tayvan’ı kendi toprağı olarak görüyor ve adayı kontrol altına almak için güç kullanma hakkından hiçbir zaman vazgeçmedi.
KCNA, Kim’in ayrıca Xi ve heyeti için bir ziyafet verdiğini ve Xi’nin burada Kim ile “dostluğu paylaşma” arzusunu dile getirdiğini yazdı.
KCNA’nın haberine göre, Xi, komşu ülkeler arasındaki dostluk anlaşmasının 65. yıldönümünü kutlayan etkinlikte, Çin-Kuzey Kore ilişkilerinin “yeni bir tarihi başlangıç noktasına” ulaştığını söyledi.
ABD İLE İLİŞKİLER GÜNDEME GELDİ Mİ?
Çin’in resmi haber ajansı Xinhua’nın bildirdiğine göre de, Xi Pyongyang’da Kore Savaşı’nda hayatını kaybeden Çinli askerlerin anısına inşa edilen Çin-Kore Dostluk Kulesi’ni ziyaret etti.
Ajans, Xi’nin, Pekin’in ortak çıkarları koruma taahhüdünden sapmayacağına dair söz verdiğini aktardı.
Ancak Kuzey Kore medyası, Pyongyang’ın nükleer silah programının veya Amerika Birleşik Devletleri ile ilişkilerinin görüşmelerde ele alınıp alınmadığına dair bir bilgi vermedi.
Singapur Ulusal Üniversitesi’nde siyaset bilimi profesörü olan Ja Ian Chong Reuters’a yaptığı açıklamada, bu tür ifadelerin bulunmamasının, Pekin’in ziyareti iki ülke arasındaki bağlar bağlamında değerlendirmek istediğini gösterdiğini söyledi.
ABD Başkanı Donald Trump, ilk döneminde Kim Jong-un ile üç kez görüştü; ancak bu eşi benzeri görülmemiş diplomatik çaba, ABD’nin Kuzey Kore’den nükleer silahlardan vazgeçmesini talep etmesi üzerine kesintiye uğradı. Trump, görüşmeleri yeniden başlatmaya istekli olduğunu dile getiriyor.
Güney Kore’nin başkenti Seul’deki Ewha Kadın Üniversitesi’nde uluslararası çalışmalar profesörü olan Leif-Eric Easley, Retuers’a, “Çin ve Kuzey Kore liderlerinin Kim’in Trump ile tekrar görüşmesinden önce bir araya gelmeleri oldukça muhtemel olsa da, Xi’nin ABD-Kuzey Kore görüşmeleri için bir katalizör görevi görmesi şüphelidir” dedi.
ÖNCELİKLER FARKLI MI?
Reuters haber ajansına göre ise, iyi niyet ifadelerine rağmen, analistler ziyaretin resmi özetlerinde çelişkili öncelikler gördüler.
Analistlere göre, Xinhua üst düzey görüşmelerden ticarete ve tarıma, ulaşım bağlantılarının yeniden kurulmasına kadar uzanan çeşitli önerileri detaylandırırken, KCNA zirveyi daha geniş bir perspektiften, eşit ortakların anlaşması olarak değerlendirdi.
Güney Kore’deki Kyungnam Üniversitesi’nden Profesör Lim Eul-chul, Reuters’a verdiği demeçte, Pyongyang’ın rejim onurunu ve komşu ülkeler arasındaki “özel ilişkiyi” vurguladığını, Pekin’in ise pratik devletler arası ilişkileri ve uluslararası düzen için yaptığı girişimleri öne çıkardığını dile getirdi.
Kore Ulusal Birleşme Enstitüsü’nde kıdemli araştırma görevlisi olan Hong Min de, Reuters’a konuştu ve “Kuzey Kore, kendisini ast, bağımlı veya menfaat sahibi bir taraf gibi gösterebilecek unsurları ortadan kaldırdı ve ilişkiyi eşitler arasındaki bir ilişki olarak yeniden yazdı. Bu durum, ABD karşıtı ve Tayvan’la ilgili mesajlar gibi dayanışma sinyallerini güçlendirirken, bağımlılık veya boyun eğme sinyallerini sildi” diye konuştu.
Çin, Kuzey Kore’nin en büyük ticaret ortağı ve analistler Xi’nin gezisinin ticaret ve turizme odaklanabileceğini kaydediyor.
